Soğuk Savaş, Truman Doktrini, Marshall Planı ve blokların oluşumu Soruları
KPSS Tarih · 40 özgün soru · açıklamalı çözümler
Örnek Sorular
Soru 1
NATO 1949'da kurulmuştur. SSCB'nin bu gelişmeye askeri alanda verdiği kurumsal yanıt aşağıdakilerden hangisidir?
A) Varşova Paktı
B) Cominform
C) COMECON
D) Brejnev Doktrini
E) Molotof Planı
Cevabı göster
Cevap: A) Varşova Paktı
SSCB, NATO'ya karşılık askeri bir ittifak olan Varşova Paktı'nı kurmuştur; bu iki örgüt Soğuk Savaş'ın temel askeri yapılarını oluşturmaktadır.
Soru 2
COMECON'un kuruluşuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) 1947'de ABD önderliğinde Batı Avrupa ülkelerinin ekonomik bütünleşmesi amacıyla kurulmuştur.
B) 1955'te SSCB önderliğinde NATO'ya askeri karşılık olarak oluşturulmuştur.
C) 1949'da SSCB önderliğinde Doğu Bloku ülkelerinin ekonomik dayanışması için Marshall Planı'na karşı kurulmuştur.
D) 1948'de Marshall Planı çerçevesinde 16 Avrupa ülkesinin katılımıyla faaliyete geçmiştir.
E) 1945'te İkinci Dünya Savaşı'nın ardından Doğu Bloku'nun siyasi birliğini pekiştirmek amacıyla kurulmuştur.
Cevabı göster
Cevap: C) 1949'da SSCB önderliğinde Doğu Bloku ülkelerinin ekonomik dayanışması için Marshall Planı'na karşı kurulmuştur.
COMECON (Karşılıklı Ekonomik Yardım Konseyi) 1949'da SSCB önderliğinde Doğu Bloku'nun ekonomik örgütü olarak kurulmuş; Marshall Planı'na karşı Doğu Bloku'nun ekonomik yanıtı niteliğindedir.
Soru 3
Aşağıdaki planlardan dördü Kıbrıs sorunuyla doğrudan ilgilidir. Buna göre, Kıbrıs sorunuyla doğrudan ilgisi olmaması bakımından diğerlerinden farklı olan plan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Marshall Planı
B) Akritas Planı
C) Taksim Planı
D) Galo Plaza Raporu
E) Annan Planı
Cevabı göster
Cevap: A) Marshall Planı
Marshall Planı, II. Dünya Savaşı sonrası Avrupa'nın ekonomik yeniden yapılanmasına yönelik bir ABD yardım programıdır ve Kıbrıs sorunuyla doğrudan ilgisi yoktur. Annan Planı, Akritas Planı, Taksim Planı ve Galo Plaza…
Soru 4
ABD'nin çevreleme politikası kapsamında kurulan bölgesel ittifaklarla coğrafi odak bölgelerinin doğru eşleştirildiği seçenek hangisidir?
A) CENTO → Uzak Doğu, SEATO → Orta Doğu, ANZUS → Avustralya-Yeni Zelanda-ABD
B) CENTO → Güneydoğu Asya, SEATO → Orta Doğu, NATO → Uzak Doğu, ANZUS → Avustralya-Yeni Zelanda-ABD
C) NATO → Orta Doğu, CENTO → Batı Avrupa, SEATO → Güneydoğu Asya, ANZUS → Latin Amerika
D) NATO → Batı/Kuzey Atlantik, CENTO → Orta Doğu, SEATO → Güneydoğu Asya, ANZUS → Avustralya-Yeni Zelanda-ABD
E) NATO → Batı/Kuzey Atlantik, SEATO → Orta Doğu, CENTO → Güneydoğu Asya, ANZUS → Avustralya-Yeni Zelanda-ABD
Cevabı göster
Cevap: D) NATO → Batı/Kuzey Atlantik, CENTO → Orta Doğu, SEATO → Güneydoğu Asya, ANZUS → Avustralya-Yeni Zelanda-ABD
NATO Batı/Kuzey Atlantik, CENTO Orta Doğu, SEATO Güneydoğu Asya ve ANZUS Avustralya-Yeni Zelanda-ABD güvenlik bölgelerini kapsamaktadır; hepsi ABD çevreleme politikasının kurumsal uzantılarıdır.
Soru 5
'Demir Perde' kavramını Fulton konuşmasıyla dünya çapında ünlü hâle getirerek Soğuk Savaş söylemine yerleştiren devlet adamı ve konuşmanın yılı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
A) Harry Truman — 1947
B) Franklin D. Roosevelt — 1945
C) Winston Churchill — 1946
D) George Marshall — 1947
E) Joseph Stalin — 1948
Cevabı göster
Cevap: C) Winston Churchill — 1946
'Demir Perde' ifadesi daha eski kullanımlara sahip olsa da, kavramı 1946'daki Fulton konuşmasında dile getirerek dünya gündemine taşıyan ve Soğuk Savaş söyleminde yaygınlaştıran kişi İngiltere'nin önceki Başbakanı…
Soru 6
Soğuk Savaş'ta SSCB'den bağımsız sosyalist bir yönetim benimseyen ve Bağlantısızlar Hareketi'nde etkin rol alan Yugoslavya'nın lideri kimdir?
A) Nicolae Çavuşesku
B) Janos Kadar
C) Wladyslaw Gomulka
D) Enver Hoca
E) Josip Broz Tito
Cevabı göster
Cevap: E) Josip Broz Tito
Josip Broz Tito liderliğindeki Yugoslavya, SSCB'den bağımsız bir sosyalist çizgi izlemiş ve Bağlantısızlar Hareketi'nin kurucu güçlerinden biri olmuştur.
Soru 7
Türkiye'nin Soğuk Savaş döneminde Batı Bloku'nda yer almasının temel dış etkeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Türkiye'nin Marshall Planı'na öncülük eden OEEC'i kurucular arasında yer alması
B) SSCB'nin Boğazlar üzerinde hak ve Doğu Anadolu'dan toprak talep etmesi
C) Türkiye'nin Kore Savaşı'nda ABD'nin yanında yer almak istemesi
D) Balkan Paktı ile Yunanistan'la ittifak kurma zorunluluğu
E) İkinci Dünya Savaşı süresince tarafsız kalan Türkiye'nin müttefik ülkelerle ilişkilerini düzeltme ihtiyacı
Cevabı göster
Cevap: B) SSCB'nin Boğazlar üzerinde hak ve Doğu Anadolu'dan toprak talep etmesi
SSCB'nin Boğazlar üzerinde ortak kontrol ve Doğu Anadolu'dan (Kars, Ardahan) toprak talep etmesi, Türkiye'nin tehdit algısını yükseltmiş ve Batı Bloku'na (Truman Doktrini, Marshall Planı, NATO) yönelmesinin temel nedeni…
Soru 8
Türkiye'nin Soğuk Savaş dönemindeki dış politika gelişmeleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
A) NATO'ya katılım (1952)
B) Marshall yardımının alınması
C) Balkan Paktı'na dahil olunması
D) Kore'ye asker gönderilmesi
E) Varşova Paktı'na üye olunması
Cevabı göster
Cevap: E) Varşova Paktı'na üye olunması
Türkiye Batı Bloku'nda yer alan bir ülkedir; NATO üyesi olmuş ve Varşova Paktı'na hiçbir zaman katılmamıştır. Diğer dört seçenek gerçekleşmiş olaylardır.
Soru 9
Marshall Planı çerçevesinde 16 Nisan 1948'de kurulan, Türkiye'nin de kurucu üyeleri arasında yer aldığı ve sonradan OECD'ye dönüşen örgüt aşağıdakilerden hangisidir?
A) Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET)
B) Uluslararası Para Fonu (IMF)
C) Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT)
D) Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO)
E) Avrupa İktisadi İşbirliği Örgütü (OEEC)
Cevabı göster
Cevap: E) Avrupa İktisadi İşbirliği Örgütü (OEEC)
Marshall Planı kapsamında 16 Nisan 1948'de yardımı koordine etmek üzere Avrupa İktisadi İşbirliği Örgütü (OEEC) kurulmuş; Türkiye de kurucu üyeleri arasında yer almış ve bu örgüt sonradan OECD'ye dönüşmüştür.
Soru 10
Charter 77 Bildirisi ve İnsancıl Komünizm kavramları hangi ülkenin Soğuk Savaş dönemiyle ilgilidir?
A) Polonya
B) Macaristan
C) Çekoslovakya
D) Romanya
E) Bulgaristan
Cevabı göster
Cevap: C) Çekoslovakya
Charter 77 Bildirisi ve İnsancıl Komünizm (Prag Baharı) kavramları Çekoslovakya'nın Soğuk Savaş deneyimiyle ilgilidir.
Soru 11
Soğuk Savaş döneminde Mısır'ın hangi blokta yer aldığı değerlendirildiğinde aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Mısır, Türkiye ile birlikte Batı Bloku'nda yer almıştır.
B) Mısır, Doğu Almanya ile birlikte Doğu Bloku'nda yer almıştır.
C) Mısır ve Türkiye birlikte Bağlantısızlar Hareketi'nde yer almıştır.
D) Mısır ve Yugoslavya, Doğu Bloku'nun uydu devletleri olmuştur.
E) Mısır Bağlantısızlar bloğunda, Türkiye ise Batı Bloku'nda yer almıştır.
Cevabı göster
Cevap: E) Mısır Bağlantısızlar bloğunda, Türkiye ise Batı Bloku'nda yer almıştır.
Mısır Bağlantısızlar bloğunda; Türkiye ve Yunanistan Batı Bloku'nda; Doğu Almanya ise Doğu Bloku'ndadır. Yugoslavya teknik olarak bağımsız sosyalist ülke sayılsa da resmi Doğu Bloku üyesi değildir.
Soru 12
Berlin Duvarı hangi yıl inşa edilmiştir?
A) 1949
B) 1955
C) 1961
D) 1968
E) 1975
Cevabı göster
Cevap: C) 1961
Berlin Duvarı 1961'de Doğu Almanya tarafından inşa edilerek Batı Berlin'i Doğu Almanya'dan ayırmış ve Soğuk Savaş'ın simgesi hâline gelmiştir.
Soru 13
1964'ten itibaren bağımsız bir dış politika izleyerek Batı ile ilişkilerini geliştiren ve liderinin devrimci mahkemece kurşuna dizilmesiyle totaliter rejimden kurtulan Doğu Bloku ülkesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Romanya
B) Bulgaristan
C) Macaristan
D) Polonya
E) Çekoslovakya
Cevabı göster
Cevap: A) Romanya
Romanya, 1964'ten itibaren SSCB'den bağımsızlaşarak Batı'ya yönelmiş; lider Çavuşesku 1989 devriminin ardından kurşuna dizilmiştir.
Soru 14
II. Dünya Savaşı'ndan hemen sonra Müttefikler arasındaki savaş dönemi iş birliğinin sona erip yerini rekabete bırakmasına yol açan ve Soğuk Savaş'ı tetikleyen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
A) Truman Doktrini ile ABD'nin izolasyon politikasını terk etmesi
B) SSCB'nin 1957'de Sputnik'i fırlatarak uzay yarışını başlatması
C) NATO'ya karşılık SSCB'nin Varşova Paktı'nı oluşturması
D) Yalta sonrası Müttefiklerin Avrupa konusunda anlaşmazlığa düşmesi
E) Berlin Duvarı ile Doğu ve Batı Almanya'nın fiilen ayrılması
Cevabı göster
Cevap: D) Yalta sonrası Müttefiklerin Avrupa konusunda anlaşmazlığa düşmesi
II. Dünya Savaşı'nın bitişiyle birlikte Yalta Konferansı sonrasında Müttefikler arasındaki savaş dönemi iş birliği çözülmüş; Avrupa'nın paylaşımı ve kurulacak rejimler konusundaki anlaşmazlıklarla doğan güven bunalımı…
Soru 15
'Yüzdeler Anlaşması' hangi iki devlet adamı arasında ve hangi konferansta imzalanmıştır?
A) Roosevelt ile Stalin — Tahran Konferansı'nda
B) Churchill ile Stalin — Moskova Konferansı'nda
C) Roosevelt ile Churchill — Yalta Konferansı'nda
D) Truman ile Stalin — Potsdam Konferansı'nda
E) Churchill ile Roosevelt — Quebec Konferansı'nda
Cevabı göster
Cevap: B) Churchill ile Stalin — Moskova Konferansı'nda
Yüzdeler Anlaşması, 1944 Moskova Konferansı'nda Churchill ile Stalin arasında Balkanlardaki etki alanlarını bölerek imzalanmıştır.