Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) – maddeleri, çözülen/ertelenen meseleler Soruları

KPSS Tarih · 127 özgün soru · açıklamalı çözümler

Örnek Sorular

Soru 1

Lozan'da Türkiye'nin sınırları belirlenirken, daha önce imzalanmış olan Kasr-ı Şirin Antlaşması hangi devletle olan sınırın belirlenmesinde esas alınmıştır?

  1. A) Suriye
  2. B) İran
  3. C) Irak
  4. D) Yunanistan
  5. E) Gürcistan
Cevabı göster

Cevap: B) İran

Lozan'da Türkiye'nin sınırları belirlenirken İran sınırı, daha önce imzalanmış olan Kasr-ı Şirin Antlaşması esas alınarak çizilmiştir. Bu nedenle Kasr-ı Şirin, Türkiye'nin İran ile olan sınırının dayanağıdır.

Soru 2

Boğazların statüsü bakımından Lozan Barış Antlaşması ile Montrö Boğazlar Sözleşmesi karşılaştırıldığında aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Lozan Antlaşması Boğazlar'ı doğrudan Türk egemenliğine bırakmış, Montrö ise denetimi uluslararası komisyona devretmiştir.
  2. B) Musul sorunu Lozan'da uluslararası komisyona havale edilmiş, Montrö ile Türkiye lehine çözülmüştür.
  3. C) Lozan Boğazlar'ı uluslararası komisyona bırakmış, Montrö bu denetimi kaldırıp yönetimi Türkiye'ye vermiştir.
  4. D) Kapitülasyonlar Lozan'da yürürlükte kalmış, Montrö Sözleşmesi ile birlikte tümüyle kaldırılmıştır.
  5. E) Boğazlar hem Lozan'da hem Montrö'de uluslararası komisyona bırakılmış, egemenlikte bir değişiklik olmamıştır.
Cevabı göster

Cevap: C) Lozan Boğazlar'ı uluslararası komisyona bırakmış, Montrö bu denetimi kaldırıp yönetimi Türkiye'ye vermiştir.

Lozan Barış Antlaşması, Boğazların yönetimini başkanlığı bir Türk'te olsa da uluslararası bir komisyona bırakmış ve bu düzenleme Türkiye'nin egemenliğini sınırlamıştı.

Soru 3

Lozan Barış Konferansı'nda Türk heyetinin üç murahhasından (delegesinden) biri aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Rauf Orbay
  2. B) Dr. Rıza Nur
  3. C) Yusuf Kemal Tengirşenk
  4. D) Kazım Karabekir
  5. E) Fevzi Çakmak
Cevabı göster

Cevap: B) Dr. Rıza Nur

Lozan Barış Konferansı'nda Türk heyetinin üç murahhası baş delege İsmet İnönü ile Dr. Rıza Nur ve Hasan Saka'dır. Seçenekler arasında yer alan delege Dr. Rıza Nur'dur.

Soru 4

Lozan Barış Antlaşması'nın Boğazlarla ilgili düzenlemesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Boğazların yönetimi, başkanlığını bir Türk'ün yaptığı uluslararası bir komisyona verilmiştir.
  2. B) Bu düzenleme, Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki tam egemenliğini kısıtlayan bir madde sayılır.
  3. C) Boğazlara ilişkin bu düzenleme, 1936 Montrö Sözleşmesi ile değiştirilmiştir.
  4. D) Boğazlar konusu, Lozan'da karara bağlanan meseleler arasında yer almıştır.
  5. E) Boğazların yönetimi, yalnızca Türk üyelerden oluşan ulusal bir komisyona bırakılmıştır.
Cevabı göster

Cevap: E) Boğazların yönetimi, yalnızca Türk üyelerden oluşan ulusal bir komisyona bırakılmıştır.

Lozan'da Boğazların yönetimi, yalnızca Türklerden oluşan ulusal bir kurula değil, başkanı Türk olmakla birlikte uluslararası üyeler içeren bir komisyona bırakılmıştır.

Soru 5

Lozan Barış Antlaşması'nın ardından İtilaf kuvvetleri İstanbul'u boşaltmış ve Türk ordusu şehre girmiştir. Bu gelişme hangi tarihte, hangi komutan önderliğinde gerçekleşmiştir?

  1. A) 3 Eylül 1923 – Kâzım Karabekir Paşa komutasında
  2. B) 6 Ekim 1923 – Şükrü Naili Paşa komutasındaki birlik
  3. C) 29 Ekim 1923 – Mustafa Kemal Paşa komutasında
  4. D) 11 Kasım 1922 – İsmet Paşa komutasında
  5. E) 19 Mayıs 1923 – Fevzi Çakmak Paşa komutasında
Cevabı göster

Cevap: B) 6 Ekim 1923 – Şükrü Naili Paşa komutasındaki birlik

Lozan sonrası İtilaf kuvvetlerinin İstanbul'u boşaltmasıyla, 'Demir Fırka' adıyla bilinen Şükrü Naili Paşa komutasındaki birlik 6 Ekim 1923'te İstanbul'a girmiştir.

Soru 6

Ankara'da yayımlanan Hâkimiyet-i Milliye gazetesinin 25 Temmuz 1923 tarihli 'Bayram İçinde Bayram' başlıklı nüshası aşağıdaki gelişmelerden hangisini duyurmak için çıkmıştır?

  1. A) Saltanatın kaldırılması
  2. B) Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması
  3. C) TBMM'nin Lozan Antlaşması'nı onaylaması
  4. D) Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması
  5. E) Türk ordusunun İstanbul'a girmesi
Cevabı göster

Cevap: D) Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması

Lozan Barış Antlaşması 24 Temmuz 1923'te imzalanmış; Ankara'da çıkan Hâkimiyet-i Milliye gazetesi bu haberi ertesi sabah, 25 Temmuz 1923 tarihli nüshasında 'Bayram İçinde Bayram' başlığıyla duyurmuştur.

Soru 7

Lozan Barış Antlaşması'nın azınlıklarla ilgili hükümleri incelendiğinde, Türkiye'deki gayrimüslim azınlıklara tanınan temel haklar aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

  1. A) Türkçe eğitim alma hakkı ve kendi mahkemelerini kurma serbestisi
  2. B) Kendi dillerinde eğitim alma ve dinî kurumlarını sürdürme hakkı
  3. C) Siyasi temsil kotası ve Türk vatandaşlığından muafiyet hakkı
  4. D) Kendi dillerinde yargılanma hakkı ve toprak özerkliği
  5. E) Eğitim dili dışlanarak dinî ibadet özgürlüğüne indirgenmiş haklar
Cevabı göster

Cevap: B) Kendi dillerinde eğitim alma ve dinî kurumlarını sürdürme hakkı

Lozan, Türkiye'deki azınlıklara kendi dillerinde eğitim ve dinî kurumlarını sürdürme hakkını tanımış; bu hakları uluslararası antlaşma güvencesi altına almıştır.

Soru 8

Türkiye'nin Boğazların yönetiminde geçtiği iki aşama sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A) Önce Sevr Antlaşması ile komisyon yönetimi, sonra Lozan ile tam egemenlik
  2. B) Önce Lozan Antlaşması ile komisyon yönetimi, sonra Montrö Sözleşmesi ile tam egemenlik
  3. C) Önce Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile komisyon yönetimi, sonra Lozan ile tam egemenlik
  4. D) Önce Lozan Antlaşması ile tam egemenlik, sonra Montrö Sözleşmesi ile komisyon yönetimi
  5. E) Önce Ankara Antlaşması ile komisyon yönetimi, sonra Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile tam egemenlik
Cevabı göster

Cevap: B) Önce Lozan Antlaşması ile komisyon yönetimi, sonra Montrö Sözleşmesi ile tam egemenlik

Lozan Antlaşması Boğazların yönetimini başkanı Türk olan uluslararası bir komisyona bırakarak Türk egemenliğini sınırlamıştı.

Soru 9

Lozan Barış Antlaşması'nda kesin çözüme kavuşturulamayarak Türkiye ile İngiltere arasındaki ikili görüşmelere bırakılan sorun aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Boğazların yönetimi sorunu
  2. B) Yabancı okullar sorunu
  3. C) Azınlıkların hukuki statüsü sorunu
  4. D) Hatay (Suriye sınırı) sorunu
  5. E) Musul (Irak sınırı) sorunu
Cevabı göster

Cevap: E) Musul (Irak sınırı) sorunu

Lozan'da Musul (Irak sınırı) sorunu çözülemeyip Türkiye ile İngiltere arasındaki ikili görüşmelere bırakılmıştır.

Soru 10

Lozan Barış Antlaşması'nda bir çözüme bağlanmış olmakla birlikte ilerleyen yıllarda yeniden güncellik kazanan konular arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaktadır?

  1. A) Kapitülasyonlar ve Boğazlar yönetimi
  2. B) Musul ve Hatay sınırları
  3. C) Patrikhane, mübadele ve yabancı okullar
  4. D) Rodos ve On İki Ada'nın statüsü
  5. E) Karaağaç ve savaş tazminatları
Cevabı göster

Cevap: C) Patrikhane, mübadele ve yabancı okullar

Lozan'da Patrikhane, nüfus mübadelesi ve yabancı okullar konuları çözüme bağlanmış, ancak bu konular ileriki yıllarda yeniden tartışma gündemine gelmiştir.

Soru 11

Misak-ı Millî'nin 6. maddesinde siyasi, adli ve mali gelişmeyi engelleyici hususların kabul edilmeyeceği belirtilmişti. Bu ilkeye uygun olarak Lozan Barış Antlaşması'nda aşağıdaki kararlardan hangisi alınmıştır?

  1. A) Kapitülasyonların tümüyle kaldırılması
  2. B) Boğazların yönetiminin uluslararası bir komisyona bırakılması
  3. C) Türk-Yunan nüfus mübadelesinin yapılması
  4. D) Yabancı okulların eğitim düzeninin yeniden belirlenmesi
  5. E) Azınlıklara kendi dillerinde eğitim hakkı tanınması
Cevabı göster

Cevap: A) Kapitülasyonların tümüyle kaldırılması

Misak-ı Millî'nin 6. maddesi, siyasi, adli ve mali gelişmeyi engelleyen hususların kabul edilmeyeceğini öngörüyordu. Tam ekonomik bağımsızlığı hedefleyen bu ilke doğrultusunda Lozan'da kapitülasyonlar tümüyle…

Soru 12

Kapitülasyonların tasfiyesinde Lozan Barış Antlaşması ile Kabotaj Kanunu arasındaki ilişkiyi doğru açıklayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Kabotaj Kanunu kapitülasyonları hukuken kaldırmış, Lozan ise bu kararı sonradan onaylamıştır.
  2. B) Lozan kapitülasyonları hukuken kaldırmış, Kabotaj Kanunu bunu denizcilikte fiilen tamamlamıştır.
  3. C) Her ikisi de kapitülasyonları koruyup yalnızca Boğazlar rejimini yeniden düzenlemiştir.
  4. D) Lozan kapitülasyonları sürdürmüş, Kabotaj Kanunu onları ilk kez kâğıt üzerinde kaldırmıştır.
  5. E) Her ikisi de kapitülasyonlarla ilgisiz olup yalnızca azınlıkların eğitim ve din kurumu haklarını düzenlemiştir.
Cevabı göster

Cevap: B) Lozan kapitülasyonları hukuken kaldırmış, Kabotaj Kanunu bunu denizcilikte fiilen tamamlamıştır.

Kapitülasyonlar Lozan Barış Antlaşması ile hukuken (resmen) kaldırılmıştır; ancak yabancıların deniz taşımacılığındaki imtiyazı sürüyordu.

Soru 13

Lozan Barış Antlaşması'nda (1923) aşağıdaki konulardan hangisi kesin bir karara bağlanamamış, ilerleyen yıllarda yeniden müzakere konusu olmak zorunda kalınmıştır?

  1. A) Musul ve Hatay sınır sorunları
  2. B) Osmanlı'dan kalan kapitülasyonların kaldırılması
  3. C) Türk-Yunan nüfus mübadelesinin esasları
  4. D) Boğazların uluslararası statüsü
  5. E) Savaş tazminatı olarak Karaağaç'ın Türkiye'ye bırakılması
Cevabı göster

Cevap: A) Musul ve Hatay sınır sorunları

Lozan'da Boğazlar, kapitülasyonlar ve nüfus mübadelesi karara bağlanmış; ancak Musul (Türkiye-Irak sınırı) ve Hatay (Türkiye-Suriye sınırı) meseleleri çözümsüz kalmış, Musul 1926 Ankara Antlaşması'yla, Hatay ise 1939'da…

Soru 14

1936'da imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi, Lozan Antlaşması'nın Boğazlarla ilgili düzenlemesinde aşağıdaki değişikliklerden hangisini sağlamıştır?

  1. A) Boğazları tümüyle silahsızlandırıp yabancı savaş gemilerine açmıştır.
  2. B) Boğazların yönetimini ilk kez uluslararası bir komisyona bırakmıştır.
  3. C) Boğazların yönetimini komisyondan alıp Türkiye'ye devretmiştir.
  4. D) Boğazlar üzerindeki Türk egemenliğini Milletler Cemiyeti denetimine sokmuştur.
  5. E) Boğazların iki yakasını askersiz bölge ilan edip Yunanistan'a bırakmıştır.
Cevabı göster

Cevap: C) Boğazların yönetimini komisyondan alıp Türkiye'ye devretmiştir.

Lozan'da Boğazların yönetimi başkanı Türk olan uluslararası bir komisyona bırakılmıştı.

Soru 15

1923-1931 döneminde Türk dış politikasının temel öncelikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

  1. A) Komşu devletlerle iyi ilişkiler kurmak
  2. B) Musul sorununu çözüme kavuşturmak
  3. C) Lozan'dan kalan dış borç meselesini düzenlemek
  4. D) Milletler Cemiyeti'ne üye olup örgütlerde rol almak
  5. E) Nüfus mübadelesinden doğan anlaşmazlıkları gidermek
Cevabı göster

Cevap: D) Milletler Cemiyeti'ne üye olup örgütlerde rol almak

Türkiye, Milletler Cemiyeti'ne 18 Temmuz 1932'de üye olmuştur; 1923-1931 döneminin öncelikleri ise Lozan'dan kalan sorunları çözmek ve komşularla iyi ilişkiler kurmaktır, uluslararası örgüt üyeliği bu dönemin hedefi…

Üye olmadan örnek testi aç → Ücretsiz hesap aç, Tarih dahil tüm konulardan solo test çöz

Diğer KPSS Tarih konuları