Büyük Selçuklu Devleti (Dandanakan 1040, Tuğrul-Alparslan-Melikşah, Malazgirt 1071) Soruları

KPSS Tarih · 94 özgün soru · açıklamalı çözümler

Örnek Sorular

Soru 1

İlk Türk-İslam (köprü) devletleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Osmanlılar, ilk üç Türk-İslam köprü devletinden biridir.
  2. B) Karahanlılar, ilk Türk-İslam köprü devletlerinden biridir.
  3. C) Gazneliler, İslam öncesi Türk gelenekleriyle İslam medeniyetini birleştirmiştir.
  4. D) Büyük Selçuklular, köprü devletler arasında yer alır.
  5. E) Köprü devletler, İslam öncesi Türk kültürü ile İslam medeniyetini sentezlemiştir.
Cevabı göster

Cevap: A) Osmanlılar, ilk üç Türk-İslam köprü devletinden biridir.

İlk Türk-İslam köprü devletleri Karahanlılar, Gazneliler ve Büyük Selçuklulardır. Osmanlılar bu ilk üç köprü devlet arasında yer almadığından ilgili ifade yanlıştır.

Soru 2

1071 Malazgirt Savaşı sırasında Peçeneklerin tutumuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Pasinler Savaşı'nda Peçenekler Bizans ordusundan ayrılmıştır.
  2. B) Malazgirt'te Peçenekler Bizans safında kalıp Selçuklulara karşı savaşmıştır.
  3. C) Malazgirt'te taraf değiştiren topluluk Kıpçaklar olmuştur.
  4. D) Malazgirt'te Peçenekler saf değiştirip Alparslan'ın yanına geçmiştir.
  5. E) Peçenekler Miryokefalon Savaşı'nda Bizans'tan ayrılmıştır.
Cevabı göster

Cevap: D) Malazgirt'te Peçenekler saf değiştirip Alparslan'ın yanına geçmiştir.

Malazgirt Savaşı'nda Bizans ordusundaki Peçenekler, savaş sırasında taraf değiştirerek Selçuklu Sultanı Alparslan'ın yanına geçmiştir.

Soru 3

Abbasi halifesini Şii Büveyhoğulları'nın baskısından kurtardığı için halife tarafından 'Doğunun ve Batının Sultanı' unvanıyla onurlandırılan Selçuklu hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Çağrı Bey
  2. B) Tuğrul Bey
  3. C) Sultan Alparslan
  4. D) Sultan Melikşah
  5. E) Sultan Sencer
Cevabı göster

Cevap: B) Tuğrul Bey

Tuğrul Bey, Abbasi halifesini Büveyhoğulları tehlikesinden koruduğu için 'Doğunun ve Batının Sultanı' (Melikü'l-Meşrik ve'l-Mağrib) unvanını almıştır.

Soru 4

Büyük Selçuklu Devleti'nin yönetim ve teşkilat yapısıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Tahta geçiş, belirli kurallara bağlı düzenli bir veraset sistemiyle sağlanmıştır.
  2. B) İkta sistemi, büyük ve masrafsız bir ordunun beslenmesini sağlamıştır.
  3. C) Devletin resmî dili Farsça, halkın konuşma dili ise Türkçe olmuştur.
  4. D) İlk medrese, Tuğrul Bey döneminde Nişabur'da açılmıştır.
  5. E) Ülke, hanedan üyelerinin ortak malı olarak kabul edilmiştir.
Cevabı göster

Cevap: A) Tahta geçiş, belirli kurallara bağlı düzenli bir veraset sistemiyle sağlanmıştır.

Büyük Selçuklu'da belirli kurallara bağlı düzenli bir veraset sistemi yoktu; ülke hanedanın ortak malı sayıldığı için taht kavgaları ve parçalanma yaşanmıştır.

Soru 5

26 Ağustos 1071'de yapılan Malazgirt Savaşı'nda Büyük Selçuklu ordusuna komuta eden sultan aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Tuğrul Bey
  2. B) Sultan Melikşah
  3. C) Sultan Alparslan
  4. D) Sultan Sencer
  5. E) Çağrı Bey
Cevabı göster

Cevap: C) Sultan Alparslan

Malazgirt Savaşı'nda Büyük Selçuklu ordusuna Sultan Alparslan komuta etmiş, Bizans İmparatoru Romanos Diogenes'i yenerek esir almıştır.

Soru 6

Oğuz boylarının en kalabalığının Kınık olduğunu ve Büyük Selçukluların bu boydan geldiğini eserinde belirten Türk-İslam bilgini aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Yusuf Has Hacip
  2. B) Kaşgarlı Mahmut
  3. C) Ömer Hayyam
  4. D) Nizamülmülk
  5. E) Firdevsî
Cevabı göster

Cevap: B) Kaşgarlı Mahmut

Kaşgarlı Mahmut, eserinde Oğuz boylarını tanıtmış ve boyların en kalabalığının Kınık olduğunu belirtmiştir; Büyük Selçuklular bu Kınık boyundan gelir.

Soru 7

Büyük Selçuklu Devleti'nde dil kullanımıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Devletin resmî dili Farsçadır.
  2. B) Eğitim ve bilim dili Arapçadır.
  3. C) Halkın konuşma dili Türkçedir.
  4. D) Dilde milliyetçilik anlayışı bulunmadığından Türkçe resmî statü kazanamamıştır.
  5. E) Türkçe hem resmî yazışma hem de bilim dili olarak kullanılmıştır.
Cevabı göster

Cevap: E) Türkçe hem resmî yazışma hem de bilim dili olarak kullanılmıştır.

Büyük Selçuklu'da Türkçe halkın konuşma diliydi; resmî dil Farsça, bilim dili Arapça olduğundan Türkçe resmî yazışma ya da bilim dili olarak kullanılmamıştır.

Soru 8

1040 yılında yapılan; Selçukluların Gaznelileri yenerek bağımsızlıklarını kazanıp devletlerini kurmalarını, Gaznelilerin ise yıkılış sürecine girmesini sağlayan savaş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Pasinler Savaşı
  2. B) Katvan Savaşı
  3. C) Dandanakan Savaşı
  4. D) Malazgirt Savaşı
  5. E) Serahs Savaşı
Cevabı göster

Cevap: C) Dandanakan Savaşı

Dandanakan Savaşı (1040), Selçukluların Gazneliler karşısında kazandığı ve bağımsız Büyük Selçuklu Devleti'nin kuruluşuyla sonuçlanan, Gaznelilerin yıkılışını başlatan savaştır.

Soru 9

Büyük Selçukluların Tuğrul Bey döneminde Bizans'a karşı kazandığı, Anadolu'nun Türklere açılma sürecinde ilk büyük zafer sayılan savaş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Dandanakan Savaşı
  2. B) Malazgirt Savaşı
  3. C) Serahs Savaşı
  4. D) Pasinler Savaşı
  5. E) Katvan Savaşı
Cevabı göster

Cevap: D) Pasinler Savaşı

Tuğrul Bey döneminde Bizans'a karşı kazanılan ilk büyük zafer 1048 Pasinler (Hasankale) Savaşı'dır ve Anadolu'nun Türklere açılma sürecinde önemli bir adımdır.

Soru 10

Büyük Selçuklu Devleti'nin yıkılış sürecine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Batıni/Haşhaşi fedailerinin suikastleri devlet adamlarını hedef almıştır.
  2. B) Oğuz boylarının isyanları merkezî otoriteyi sarsmıştır.
  3. C) Ordudaki çok-uluslu yapı iç birliği zayıflatmıştır.
  4. D) Abbasilerin gizli faaliyetleri devleti içten yıpratmıştır.
  5. E) 1141 Katvan Savaşı'nda Karahanlılara yenilerek ağır darbe almıştır.
Cevabı göster

Cevap: E) 1141 Katvan Savaşı'nda Karahanlılara yenilerek ağır darbe almıştır.

1141 Katvan Savaşı'nda Büyük Selçuklu Devleti, Karahanlılara değil Karahitaylara (Karahıtaylar) yenilmiştir; bu nedenle bu ifade yanlıştır.

Soru 11

1055'te Bağdat'a girerek Şii Büveyhoğulları'nın hâkimiyetine son veren ve Abbasi halifesinden 'Doğunun ve Batının Sultanı' unvanını alan Selçuklu hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Çağrı Bey
  2. B) Alparslan
  3. C) Melikşah
  4. D) Tuğrul Bey
  5. E) Sencer
Cevabı göster

Cevap: D) Tuğrul Bey

Tuğrul Bey 1055'te Bağdat'a girip Büveyhoğulları'nın baskısına son vererek Abbasi halifesini kurtarmış ve halifeden 'Doğunun ve Batının Sultanı' unvanını almıştır.

Soru 12

1040 Dandanakan Savaşı'nın tarafları ve sonuçları bakımından aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Selçuklular ile Gazneliler arasında gerçekleşmiş; Selçuklular kazanarak bağımsız devletlerini kurmuştur.
  2. B) Selçuklular ile Bizans arasında gerçekleşmiş; Selçuklular Anadolu'ya giriş hakkı kazanmıştır.
  3. C) Selçuklular ile Karahanlılar arasında gerçekleşmiş; Selçuklular Maveraünnehir'i ele geçirmiştir.
  4. D) Gaznelilerle Abbasiler arasında gerçekleşmiş; Gazneliler yönetimi Selçukluya devretmiştir.
  5. E) Selçuklularla Büveyhoğulları arasında gerçekleşmiş; Selçuklular Hazar bölgesini kazanmıştır.
Cevabı göster

Cevap: A) Selçuklular ile Gazneliler arasında gerçekleşmiş; Selçuklular kazanarak bağımsız devletlerini kurmuştur.

Dandanakan Savaşı 1040'ta Horasan hâkimiyeti için Selçuklular (Tuğrul Bey) ile Gazneliler (Sultan Mesut) arasında yapılmış; Selçuklular galip gelerek bağımsız devletlerini kurmuş, Gazneliler ise yıkılış sürecine…

Soru 13

Tuğrul Bey'in Abbasi halifesinden aldığı unvanlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Tuğrul Bey, halifeyi Şii Büveyhoğulları tehlikesinden korumuştur.
  2. B) 'Rüknüddevle' unvanı 'Devletin Direği' anlamına gelmektedir.
  3. C) Tuğrul Bey, 'Melikü'l-Meşrik ve'l-Mağrib' unvanını da almıştır.
  4. D) 'Melikü'l-Meşrik ve'l-Mağrib' 'Doğunun ve Batının Sultanı' demektir.
  5. E) Tuğrul Bey bu unvanları Şii Fatımi halifesinden almıştır.
Cevabı göster

Cevap: E) Tuğrul Bey bu unvanları Şii Fatımi halifesinden almıştır.

Tuğrul Bey bu unvanları Fatımi halifesinden değil, koruması altına aldığı Sünni Abbasi halifesinden almıştır; Şii Fatımiler Selçukluların rakibiydi.

Soru 14

Bizans ordusunun yenilip imparatorunun esir alındığı, Anadolu'nun kapılarının Türklere açıldığı 1071 tarihli savaş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Malazgirt Savaşı
  2. B) Pasinler Savaşı
  3. C) Miryokefalon Savaşı
  4. D) Dandanakan Savaşı
  5. E) Katvan Savaşı
Cevabı göster

Cevap: A) Malazgirt Savaşı

1071'de yapılan Malazgirt Savaşı'nda Bizans yenilmiş, imparator esir alınmış ve Anadolu'nun kapıları Türklere açılmıştır.

Soru 15

Tuğrul Bey 1055'te Bağdat'a girerek hangi hanedanın hâkimiyetine son vermiş ve bu hizmetin karşılığında Abbasi halifesinden aldığı unvan nedir?

  1. A) Hamdaniler – Melikü'l-Meşrik ve Emîrü'l-Garb
  2. B) Samaniler – es-Sultânü'l-Muazzam ve'l-Âdil
  3. C) Karahanlılar – Rüknü'd-Devle ve Seyfü'l-Mille
  4. D) Mervaniler – Nasîrü'd-Devle ve'd-Dîn el-Mübîn
  5. E) Büveyhoğulları – Doğunun ve Batının Sultanı
Cevabı göster

Cevap: E) Büveyhoğulları – Doğunun ve Batının Sultanı

Tuğrul Bey 1055'te Bağdat'a girerek Şii Büveyhoğulları'nın hâkimiyetine son vermiş ve Abbasi halifesini kurtarmıştır.

Üye olmadan örnek testi aç → Ücretsiz hesap aç, Tarih dahil tüm konulardan solo test çöz

Diğer KPSS Tarih konuları