Osmanlı'nın kuruluşu ve Osman Bey dönemi (uc beyliği, beylikten devlete, Koyunhisar) Soruları

KPSS Tarih · 89 özgün soru · açıklamalı çözümler

Örnek Sorular

Soru 1

Osman Gazi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Lakabı Fahreddin olarak bilinir.
  2. B) Beyliği ilk kez merkezî bir devlet teşkilatına kavuşturan kişidir.
  3. C) 1299 yılında adına hutbe okutulması bağımsızlığının simgelerinden sayılır.
  4. D) Adına para bastırması bağımsızlığının göstergelerindendir.
  5. E) Şeyh Edebali'nin damadı olmuştur.
Cevabı göster

Cevap: B) Beyliği ilk kez merkezî bir devlet teşkilatına kavuşturan kişidir.

İlk düzenli Osmanlı devlet teşkilatını kuran ve beyliği devlet niteliğine kavuşturan Orhan Bey'dir; bu nedenle bu işin Osman Gazi'ye atfedilmesi yanlıştır.

Soru 2

Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemine ait aşağıdaki olayların kronolojik sıralaması hangisinde doğru olarak verilmiştir?

  1. A) Koyunhisar → Çirmen → Sırpsındığı → Edirne'nin fethi
  2. B) Edirne'nin fethi → Koyunhisar → Çirmen → Sırpsındığı
  3. C) Sırpsındığı → Koyunhisar → Edirne'nin fethi → Çirmen
  4. D) Koyunhisar → Edirne'nin fethi → Sırpsındığı → Çirmen
  5. E) Çirmen → Koyunhisar → Edirne'nin fethi → Sırpsındığı
Cevabı göster

Cevap: D) Koyunhisar → Edirne'nin fethi → Sırpsındığı → Çirmen

Doğru sıralama: Koyunhisar Savaşı (1302), Edirne'nin fethi (1363), Sırpsındığı Savaşı (1364) ve Çirmen Savaşı (1371) şeklindedir. Bu dört olay Osmanlı'nın kuruluş ve ilk genişleme döneminin temel taşlarını oluşturur.

Soru 3

Osmanlı Devleti'nin fethettiği bölgelerdeki gayrimüslim halkı kazanmak amacıyla uyguladığı; dini serbestlik, adalet ve vergi muafiyeti gibi unsurları kapsayan hoşgörü politikası aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Devşirme
  2. B) İstimalet
  3. C) Müsadere
  4. D) İltizam
  5. E) Mukataa
Cevabı göster

Cevap: B) İstimalet

İstimalet, Osmanlı'nın fethettiği bölgelerdeki gayrimüslim halka yönelik uyguladığı; dini serbestlik, adalet, himaye ve vergi muafiyeti içeren hoşgörü politikasıdır.

Soru 4

XV. yüzyıl tarih kaynaklarının Osman Bey hakkında aktardığı bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A) Osman Bey, Moğol baskısından kaçan bir Oğuz boyunun önderi olup Kastamonu çevresinde yurt tutmuştur.
  2. B) Osman Bey, Anadolu'ya gelen bir Türkmen boyuna mensup Ertuğrul Gazi'nin oğludur ve ailesi Söğüt uç bölgesine yerleşmiştir.
  3. C) Osman Bey'in babası Ertuğrul Gazi, Selçuklu Sultanı'nın komutanı olarak Bizans'a karşı Bursa'yı fethetmiştir.
  4. D) Osman Bey, Karamanoğulları ile akraba olan bir Türkmen ailesine mensup olup Eskişehir ovasına yerleşmiştir.
  5. E) Osman Bey'in Söğüt'e geliş tarihi XV. yüzyıl kaynaklarında kesin biçimde 1258 olarak belirtilmektedir.
Cevabı göster

Cevap: B) Osman Bey, Anadolu'ya gelen bir Türkmen boyuna mensup Ertuğrul Gazi'nin oğludur ve ailesi Söğüt uç bölgesine yerleşmiştir.

XV. yüzyıl kaynakları Osman Bey'in Anadolu'ya gelen bir Türkmen boyundan geldiğini, babasının Ertuğrul Gazi olduğunu ve onun Söğüt uç bölgesine yerleştiğini belirtir; ancak Söğüt'e geliş tarihi kaynaklarda belirsizdir.

Soru 5

Osmanlı'nın kuruluş ve gelişme dönemindeki yönetici aileler ve kişilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Osmanlı Devleti'nin ilk kadısı Çandarlı Kara Halil Hayreddin Paşa'dır.
  2. B) Osmanlı hanedanının kurucu ailesi Çandarlılardır.
  3. C) Osmanlı'nın ilk veziriazamı Şeyh Edebali'dir.
  4. D) Çandarlı ailesi, yalnızca sınır boylarında akıncılık yapan bir ailedir.
  5. E) Çandarlı ailesi veziriazamlık ve kazaskerlik görevlerini üstlenmiştir.
Cevabı göster

Cevap: E) Çandarlı ailesi veziriazamlık ve kazaskerlik görevlerini üstlenmiştir.

Çandarlı ailesi kuruluş ve gelişme döneminde veziriazamlık ve kazaskerlik makamlarını üstlenerek merkezî teşkilatlanmaya öncülük etmiştir.

Soru 6

Osmanlı'nın kuruluş dönemindeki 'ilk'lerle ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Osmanlı'nın ilk örfi vergisi Mangır olarak bilinir.
  2. B) Osmanlı'nın Rumeli'deki ilk toprağı Karacahisar'dır.
  3. C) Osmanlı Devleti'nin ilk kadısı Şeyh Edebali'dir.
  4. D) Osmanlı'nın bastığı ilk bakır para Bac olarak bilinir.
  5. E) Osmanlı'da inşa edilen ilk cami Hacı Özbek Camii'dir.
Cevabı göster

Cevap: E) Osmanlı'da inşa edilen ilk cami Hacı Özbek Camii'dir.

Osmanlı döneminde inşa edilen ilk cami Hacı Özbek Camii'dir.

Soru 7

I. Bayezid döneminde Anadolu beyliklerinin Osmanlı hâkimiyetine alınmasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

  1. A) Anadolu Türk siyasi birliğinin büyük ölçüde sağlanması
  2. B) Rumeli'de Osmanlı egemenliğinin ilk kez kurulması
  3. C) Bazı beylerin Timur'dan destek arayışına girmesi
  4. D) Anadolu Beylerbeyliği'nin kurulmasına zemin hazırlanması
  5. E) Saruhanoğulları ve Aydınoğulları gibi beyliklerin Osmanlı idaresine girmesi
Cevabı göster

Cevap: B) Rumeli'de Osmanlı egemenliğinin ilk kez kurulması

Rumeli'de Osmanlı egemenliği, I. Bayezid döneminden önce, özellikle I. Murad döneminde başlamıştır; dolayısıyla bu sonuç I. Bayezid'in beylik politikasıyla değil, daha önceki Rumeli fetih süreciyle ilişkilidir.

Soru 8

Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubat'ın Kayılara yönelik tutumuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Kayıları Rumeli'deki Cimpe çevresine yerleştirmiştir.
  2. B) Kayıları Söğüt-Domaniç yöresine yerleştirmiştir.
  3. C) Osmanlı aşiretine beylik sembolleri vermiştir.
  4. D) Kayılara sancak beyliği statüsü tanımıştır.
  5. E) Yerleştirme yapılan bölge, Bizans sınırındaki Batı Anadolu'da yer alır.
Cevabı göster

Cevap: A) Kayıları Rumeli'deki Cimpe çevresine yerleştirmiştir.

Alaaddin Keykubat, Kayıları Batı Anadolu'daki Söğüt-Domaniç yöresine yerleştirmiş, onlara beylik sembolleri ve sancak beyliği vermiştir.

Soru 9

I. Murat (Hüdavendigar) dönemine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) İlk kez bir devlete kapitülasyon tanınması bu dönemde gerçekleşmiştir
  2. B) Kapıkulu ocaklarının temeli bu dönemde atılmıştır
  3. C) Rumeli'de fetihler gerçekleştirilerek Osmanlı sınırları genişletilmiştir
  4. D) Osmanlı'nın Balkanlardaki kalıcılığı pekiştirilmiştir
  5. E) I. Kosova Savaşı bu dönemde kazanılmıştır
Cevabı göster

Cevap: A) İlk kez bir devlete kapitülasyon tanınması bu dönemde gerçekleşmiştir

Yanlış olan ifade, ilk kez bir devlete kapitülasyon tanınmasının I.

Soru 10

1302'de başlayıp İstanbul'un fethiyle (1453) sona eren; Osmanlı'nın küçük bir uç gücünden büyük bir imparatorluğa evrildiği döneme ne ad verilir?

  1. A) Yükselme (Yükseliş) Dönemi
  2. B) Duraklama Dönemi
  3. C) Beylikten devlete geçiş dönemi
  4. D) Gerileme Dönemi
  5. E) Dağılma (Yıkılış) Dönemi
Cevabı göster

Cevap: C) Beylikten devlete geçiş dönemi

Osmanlı Devleti 1302'de kurulmuş; 1302-1453 arası, beylikten devlete (imparatorluğa) geçiş dönemi olarak adlandırılır ve İstanbul'un fethiyle sona erer.

Soru 11

Osmanlı Beyliği'nin kuruluş döneminde yönetim merkezi olarak kullanılan yerleşim aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) İnegöl
  2. B) Karacahisar
  3. C) Domaniç
  4. D) Söğüt
  5. E) Bilecik
Cevabı göster

Cevap: D) Söğüt

Osmanlı Beyliği kuruluş döneminde Söğüt'ü yönetim merkezi, Domaniç'i ise yazlık olarak kullanmıştır.

Soru 12

Osman Bey'in faaliyetleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Karesioğulları'nın donanmasını alarak denizciliğe geçmiştir.
  2. B) Göçebe Türkmenleri yerleşik yaşama özendirmiştir.
  3. C) Kapıkulu sistemine dayalı ilk yeniçeri ordusunu kurmuştur.
  4. D) Fethettiği yerlerin halkına kapitülasyon ayrıcalıkları tanımıştır.
  5. E) Rumeli'deki ilk toprak olan Cimpe'yi ele geçirmiştir.
Cevabı göster

Cevap: B) Göçebe Türkmenleri yerleşik yaşama özendirmiştir.

Osman Bey göçebe Türkmenleri yerleşik yaşama özendirmiş ve beyliğin düzenini güçlendirmiştir. Donanma edinme Karesi'nin katılımıyla, yeniçeri ocağı I. Murat döneminde, Cimpe'nin alınması ise sonraki döneme aittir.

Soru 13

Ahi Evran'ın eşi Fatma (Bacı) Hanım çevresinde örgütlenen ve Osmanlı'nın kuruluşunda rol oynayan kadınlar topluluğu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Gaziyan-ı Rum
  2. B) Ahiyan-ı Rum
  3. C) Abdalan-ı Rum
  4. D) Bâcıyan-ı Rum
  5. E) Ahiler (Ahi teşkilatı)
Cevabı göster

Cevap: D) Bâcıyan-ı Rum

Osman Bey döneminde Osmanlı'ya destek veren topluluklardan Bâcıyan-ı Rum, Ahi Evran'ın eşi Fatma Hanım çevresinde örgütlenen kadınlar grubudur.

Soru 14

Germiyanoğulları Beyliği hakkında aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

  1. A) Merkezi Bursa'dır ve Yakup Bey tarafından kurulmuş, Orhan Bey döneminde Osmanlı'ya bağlanmıştır.
  2. B) Merkezi Manisa'dır ve Saruhan Bey tarafından kurulmuş, I. Murat döneminde Osmanlı'ya katılmıştır.
  3. C) Merkezi Kütahya'dır ve Yakup Bey tarafından kurulmuş, I. Murat döneminde bazı toprakları çeyiz olarak Osmanlı'ya verilmiştir.
  4. D) Merkezi İznik'tir ve Aydınoğlu Mehmet Bey tarafından kurulmuş, Osman Bey döneminde Osmanlı'ya katılmıştır.
  5. E) Merkezi Balıkesir'dir ve Karesi Bey tarafından kurulmuş, Yıldırım Bayezid döneminde Osmanlı'ya bağlanmıştır.
Cevabı göster

Cevap: C) Merkezi Kütahya'dır ve Yakup Bey tarafından kurulmuş, I. Murat döneminde bazı toprakları çeyiz olarak Osmanlı'ya verilmiştir.

Germiyanoğulları'nın merkezi Kütahya'dır ve beylik Yakup Bey tarafından kurulmuştur. I. Murat döneminde evlilik yoluyla akrabalık kurulmuş; Kütahya, Emet, Simav ve Tavşanlı çeyiz olarak Osmanlı'ya bırakılmıştır.

Soru 15

Osmanlı'nın kuruluş döneminde uç (sınır) bölgelerinde serbestçe hareket eden ve merkezî otoritenin doğrudan denetimi altında bulunmayan savaşçılar aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Maaşlı kapıkulu birlikleri
  2. B) Acemi Ocağı'nda yetişen askerler
  3. C) Geçitleri koruyan mortolaslar
  4. D) Çandarlı ailesine bağlı görevliler
  5. E) Gaziler ve akıncılar
Cevabı göster

Cevap: E) Gaziler ve akıncılar

Uç bölgelerde serbestçe hareket eden ve merkezî denetim altında olmayan savaşçılar gaziler ve akıncılardır; kapıkulu ile acemi ocağı mensupları merkeze bağlı askerlerdir.

Üye olmadan örnek testi aç → Ücretsiz hesap aç, Tarih dahil tüm konulardan solo test çöz

Diğer KPSS Tarih konuları