Kütahya-Eskişehir muharebeleri ve Sakarya Meydan Muharebesi (1921) Soruları

KPSS Tarih · 23 özgün soru · açıklamalı çözümler

Örnek Sorular

Soru 1

Mustafa Kemal'in Sakarya Savaşı sırasında orduya verdiği 'sathı müdafaa' (yüzey savunması) emrinin temel stratejik amacı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Ordunun Sakarya Nehri'nin batısında sabit bir cephe hattı oluşturmasını sağlamak
  2. B) Belirli bir savunma hattı yerine tüm vatanı savunma alanı olarak ele almak
  3. C) Düzenli ordunun lağvedilip yerine gerilla kuvvetlerinin geçirilmesini sağlamak
  4. D) Ankara'yı boşaltarak başkenti güvenli bir biçimde doğuya taşımak
  5. E) Yalnızca Sakarya Nehri boyunca dar bir mevzi savunması yapmak
Cevabı göster

Cevap: B) Belirli bir savunma hattı yerine tüm vatanı savunma alanı olarak ele almak

Mustafa Kemal yüzey (satıh) savunması anlayışıyla orduyu belirli bir hatta bağlamak yerine bütün vatanı savunma sahası olarak tanımlamış; böylece Yunan ilerleyişini tek bir hatta değil, derinlemesine tüm coğrafyada…

Soru 2

Sakarya Meydan Muharebesi'nin tarihsel önemi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A) 1683 II. Viyana Bozgunu'ndan bu yana süren geri çekilişi durduran son savunma savaşıdır.
  2. B) 1453 İstanbul'un Fethinden bu yana süren savunma politikasını sona erdirmiştir.
  3. C) 1071 Malazgirt Zaferi'nden bu yana süren Türk ilerleyişini doruk noktasına taşımıştır.
  4. D) 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı'ndan bu yana devam eden geri çekilişi bitiren ilk taarruz hareketidir.
  5. E) Osmanlı'nın Balkan Savaşları'ndan beri yaşadığı toprak kayıplarının telafi edildiği ilk taarruz savaşıdır.
Cevabı göster

Cevap: A) 1683 II. Viyana Bozgunu'ndan bu yana süren geri çekilişi durduran son savunma savaşıdır.

Sakarya Meydan Muharebesi, Türklerin 1683 II. Viyana Bozgunu'ndan beri süren stratejik geri çekilişini sona erdiren son savunma savaşı olarak değerlendirilmektedir.

Soru 3

Sakarya Meydan Muharebesi öncesinde, 5 Ağustos 1921'de İsmet Paşa'nın yerine Genelkurmay (Erkan-ı Harbiye-i Umumiye) Başkanlığı'na getirilen ve bu görevle Sakarya'da Başkomutan'ın yanında yer alan isim aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Ali Fuat Cebesoy
  2. B) Kâzım Karabekir
  3. C) Refet Bele
  4. D) Fevzi Çakmak
  5. E) Yakup Şevki Subaşı
Cevabı göster

Cevap: D) Fevzi Çakmak

5 Ağustos 1921'de İsmet Paşa, Genelkurmay Başkanlığı'ndan ayrılarak Batı Cephesi Komutanlığı'nda kalmış; yerine Fevzi Çakmak Genelkurmay Başkanlığı'na getirilmiştir.

Soru 4

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri'nde yenilen Türk ordusunun Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Yunan ordusuyla bir an önce barış görüşmelerine başlamak için zaman kazanmak
  2. B) Ankara'nın doğusundaki dağlık bölgede gerilla savaşına geçmeyi planlamak
  3. C) İkmal güçlükleri nedeniyle ordunun Ege kıyılarına kadar geri çekilmesi
  4. D) Rusya'dan beklenen silah yardımının teslim alınacağı bölgeye yaklaşmak
  5. E) Ordunun daha fazla kayıp vermesini ve dağılmasını önlemek
Cevabı göster

Cevap: E) Ordunun daha fazla kayıp vermesini ve dağılmasını önlemek

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri'nde yenilen Türk ordusu, daha fazla kayıp vermesini ve erimesini önlemek amacıyla Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmiştir.

Soru 5

Mustafa Kemal'in Başkomutanlık yetkisine sahip olarak bizzat yönettiği ilk muharebe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) I. İnönü Muharebesi
  2. B) Kütahya-Eskişehir Muharebeleri
  3. C) II. İnönü Muharebesi
  4. D) Sakarya Meydan Muharebesi
  5. E) Büyük Taarruz
Cevabı göster

Cevap: D) Sakarya Meydan Muharebesi

Başkomutanlık Kanunu 5 Ağustos 1921'de çıkarılmış, dolayısıyla Mustafa Kemal'in bu yetkiyle yönettiği ilk savaş Sakarya Meydan Muharebesi'dir. İnönü ve Kütahya-Eskişehir muharebelerinde henüz bu yetki yoktu.

Soru 6

Sakarya Meydan Muharebesi'nden önce Ağustos 1921'de alınan ve ordunun ihtiyaçlarını karşılamayı hedefleyen iki önemli karar aşağıdakilerden hangisinde birlikte doğru verilmiştir?

  1. A) Başkomutanlık Kanunu ve Tekâlif-i Milliye Emirleri
  2. B) Misak-ı Millî'nin ilanı ve Başkomutanlık Kanunu
  3. C) Heyet-i Temsiliye kurulması ve Tekâlif-i Milliye Emirleri
  4. D) Tekalif-i Harbiye Kanunu ve Müdafaa-i Milliye Teşkilatı
  5. E) Maarif Kongresi kararları ve Tekâlif-i Milliye Emirleri
Cevabı göster

Cevap: A) Başkomutanlık Kanunu ve Tekâlif-i Milliye Emirleri

Sakarya öncesinde Ağustos 1921'de hem Başkomutanlık Kanunu çıkarılmış hem de halktan ordu için kaynak toplayan Tekâlif-i Milliye Emirleri yayımlanmıştır.

Soru 7

Sakarya Meydan Muharebesi'nin 'Subaylar Savaşı' (Subay Muharebesi) olarak anılmasının nedeni aşağıdakilerin hangisinde doğru açıklanmıştır?

  1. A) Muharebenin sonunda yalnızca subayların kalan birliklerle zafere ulaşması
  2. B) Tüm komuta kademelerinin esir düşmesi nedeniyle erlerin savaşa devam etmesi
  3. C) Muharebede subay kayıplarının olağandışı biçimde yüksek olması
  4. D) İlk kez kadın subayların muharebe birliklerinde görev alması
  5. E) Muharebede düşman komutanların imha edilmesini hedefleyen özel taktiklerin uygulanması
Cevabı göster

Cevap: C) Muharebede subay kayıplarının olağandışı biçimde yüksek olması

Sakarya Meydan Muharebesi'nde cephe birliklerinde subay kayıplarının olağandışı biçimde yüksek olması (kimi alaylarda subay kalmaması) nedeniyle muharebe 'Subaylar Savaşı' olarak anılmaktadır.

Soru 8

Millî Mücadele döneminde Batı Cephesi'nde yapılan savunma savaşlarının son halkası hangisidir?

  1. A) II. İnönü Muharebesi
  2. B) Kütahya-Eskişehir Muharebeleri
  3. C) Sakarya Meydan Muharebesi
  4. D) I. İnönü Muharebesi
  5. E) Büyük Taarruz
Cevabı göster

Cevap: C) Sakarya Meydan Muharebesi

Batı Cephesi'ndeki savunma savaşları I. İnönü → II. İnönü → Kütahya-Eskişehir → Sakarya şeklinde sıralanır; Sakarya son savunma savaşıdır. Büyük Taarruz ise bir taarruz savaşıdır.

Soru 9

Sakarya Zaferi'nin ardından 13 Ekim 1921'de Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan ile imzalanan antlaşma hangisidir?

  1. A) Kars Antlaşması
  2. B) Gümrü Antlaşması
  3. C) Moskova Antlaşması
  4. D) Brest-Litovsk Antlaşması
  5. E) Kayseri Protokolü
Cevabı göster

Cevap: A) Kars Antlaşması

Sakarya Zaferi'nin ardından Türkiye, Sovyet Rusya'nın Güney Kafkasya cumhuriyetleri olan Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan ile 13 Ekim 1921'de Kars Antlaşması'nı imzalamıştır.

Soru 10

Sakarya Meydan Muharebesi'nin kazanılmasının ardından İtilaf Devletleri tarafından Ankara hükümetine sunulan, ancak ulusal bağımsızlıkla bağdaşmadığı gerekçesiyle reddedilen ateşkes ve barış belgesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Londra Konferansı kararları
  2. B) San Remo Protokolü
  3. C) Sevr Antlaşması revizyonu
  4. D) Paris Mukarreratı
  5. E) Mudanya Mütarekesi taslağı
Cevabı göster

Cevap: D) Paris Mukarreratı

Sakarya Zaferi'nin ardından İtilaf Devletleri ateşkes ve barış tekliflerini içeren 'Paris Mukarreratı' belgesini sunmuş; ancak bu belge tam bağımsızlığa aykırı maddeler içerdiği için TBMM hükümeti tarafından kabul…

Soru 11

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri'nde Yunan kuvvetlerinin kontrolüne giren iller arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

  1. A) Eskişehir
  2. B) Kütahya
  3. C) Afyon
  4. D) Bilecik
  5. E) Bursa
Cevabı göster

Cevap: E) Bursa

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri'nde Yunan kontrolüne giren iller Eskişehir, Kütahya, Afyon ve Bilecik'tir. Bursa daha önceki Yunan işgali kapsamında ele geçirilmişti; bu muharebe kapsamında değildir.

Soru 12

Sakarya Savaşı sırasında Türk ordusunun cepheye ikmali ağırlıklı olarak hangi yolla sağlanmıştır?

  1. A) Demiryolu ağı kullanılarak Konya-Ankara güzergâhından
  2. B) İnebolu-Kastamonu hattından halkın sırtında ve kağnılarla taşınarak
  3. C) Deniz yoluyla İzmir limanı üzerinden
  4. D) Sovyet Rusya'dan gelen konvoyla doğrudan cepheye iletilerek
  5. E) Samsun limanından Karadeniz kıyılarındaki depolardan
Cevabı göster

Cevap: B) İnebolu-Kastamonu hattından halkın sırtında ve kağnılarla taşınarak

Sakarya Savaşı'nın ikmali ağırlıklı olarak, İnebolu-Kastamonu üzerinden Ankara'ya uzanan sarp dağlık arazide kadın, çocuk ve yaşlılar dâhil halkın sırtında ve kağnılarla taşınarak gerçekleştirilmiş; bu halk fedakârlığı…

Soru 13

Sakarya Meydan Muharebesi'nde ordunun en üst düzeydeki sevk ve idaresi kime aittir?

  1. A) Müşir (Mareşal) rütbesiyle Mustafa Kemal'in vekili sıfatıyla İsmet Paşa'ya
  2. B) Müzakere komisyonu başkanı sıfatıyla Fevzi Çakmak Paşa'ya
  3. C) Genelkurmay Başkanı sıfatıyla, Başkomutanlıktan bağımsız olarak Fevzi Çakmak'a
  4. D) TBMM'nin verdiği Başkomutanlık yetkisiyle bizzat Mustafa Kemal'e
  5. E) Batı Cephesi'nin ilk kurucu komutanı sıfatıyla Ali Fuat Cebesoy'a
Cevabı göster

Cevap: D) TBMM'nin verdiği Başkomutanlık yetkisiyle bizzat Mustafa Kemal'e

Sakarya Meydan Muharebesi'nde ordunun en üst sevk ve idaresi, TBMM'nin 5 Ağustos 1921'de tanıdığı Başkomutanlık yetkisiyle bizzat Mustafa Kemal'e aittir; İsmet Paşa Batı Cephesi Komutanı, Fevzi Çakmak ise Genelkurmay…

Soru 14

Sakarya Meydan Muharebesi ile Başkomutanlık Meydan Muharebesi'ne fiilen katılan, 'Kara Fatma' lakabıyla tanınan Fatma Seher Erden'e Millî Mücadele'deki hizmetleri nedeniyle verilen rütbe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Üsteğmen
  2. B) Onbaşı
  3. C) Binbaşı
  4. D) Teğmen
  5. E) Yüzbaşı
Cevabı göster

Cevap: A) Üsteğmen

Sakarya ve Başkomutanlık Meydan muharebelerine fiilen katılan Kara Fatma (Fatma Seher Erden), Millî Mücadele'deki hizmetleri ve gösterdiği kahramanlık nedeniyle üsteğmen rütbesiyle onurlandırılmıştır.

Soru 15

Malta'daki Türk esirlerinin tamamının serbest bırakılması aşağıdaki gelişmelerden hangisinin ardından gerçekleşmiştir?

  1. A) I. İnönü Muharebesi'nin kazanılmasının ardından gerçekleşmiştir.
  2. B) II. İnönü Muharebesi'nin kazanılmasının ardından gerçekleşmiştir.
  3. C) Sakarya Meydan Muharebesi'nin kazanılmasının ardından gerçekleşmiştir.
  4. D) Mudanya Mütarekesi'nin imzalanmasının ardından gerçekleşmiştir.
  5. E) Lozan Antlaşması'nın imzalanmasının ardından gerçekleşmiştir.
Cevabı göster

Cevap: C) Sakarya Meydan Muharebesi'nin kazanılmasının ardından gerçekleşmiştir.

Malta'daki Türk esirlerinin tamamı Sakarya Zaferi'nin ardından serbest bırakılmıştır. Daha önce II. İnönü Muharebesi'nin ardından ise esirlerin yalnızca bir kısmı serbest bırakılmıştı.

Üye olmadan örnek testi aç → Ücretsiz hesap aç, Tarih dahil tüm konulardan solo test çöz

Diğer KPSS Tarih konuları