Büyük Taarruz ve Başkomutan Meydan Muharebesi (26-30 Ağustos 1922), Dumlupınar Soruları
KPSS Tarih · 21 özgün soru · açıklamalı çözümler
Örnek Sorular
Soru 1
Başkomutanlık Meydan Muharebesi sırasında esir alınan ve Mustafa Kemal tarafından Uşak'ta kabul edilerek teselli edilen Yunan ordusu başkomutanı kimdir?
A) General Nikolaos Trikupis
B) General Anastasios Papoulas
C) Başbakan Elefterios Venizelos
D) Albay Nikolaos Plastiras
E) General Yorgos Kondilis
Cevabı göster
Cevap: A) General Nikolaos Trikupis
Büyük Taarruz sırasında esir alınan Yunan ordusu başkomutanı Nikolaos Trikupis'tir; Mustafa Kemal onu Uşak'ta kabul ederek teselli etmiştir.
Soru 2
Büyük Taarruz sürecinde kesin zaferin kazanıldığı Dumlupınar (Başkomutanlık) Meydan Muharebesi hangi tarihte gerçekleşmiştir?
A) 26 Ağustos 1922
B) 30 Ağustos 1922
C) 28 Ağustos 1922
D) 1 Eylül 1922
E) 9 Eylül 1922
Cevabı göster
Cevap: B) 30 Ağustos 1922
Büyük Taarruz 26 Ağustos 1922'de başlamış, kesin zafer ise 30 Ağustos 1922'deki Dumlupınar (Başkomutanlık) Meydan Muharebesi ile kazanılmıştır.
Soru 3
Büyük Taarruz'un doğurduğu en önemli diplomatik gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sevr Antlaşması'nın hukuken iptalinin böylece kesinleşmiş olması
B) Osmanlı Devleti'nin yeniden tam egemenliğini geri kazanmış olması
C) İstanbul'un İtilaf kuvvetlerince derhal ve koşulsuz boşaltılması
D) Savaşın askeri evresi bitip Mudanya-Lozan sürecinin açılması
E) TBMM'nin doğrudan Yunanistan ile ayrı bir barış antlaşması imzalaması
Cevabı göster
Cevap: D) Savaşın askeri evresi bitip Mudanya-Lozan sürecinin açılması
Büyük Taarruz ile Batı Anadolu düşmandan temizlenmiş, savaşın askeri aşaması sona ermiş ve diplomatik dönem (Mudanya Mütarekesi, ardından Lozan Konferansı) başlamıştır.
Soru 4
Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Genelkurmay Başkanı ve Sakarya ile Büyük Taarruz'da Erkan-ı Harbiye Reisi olarak görev yapan komutan aşağıdakilerden hangisidir?
A) İsmet İnönü
B) Kazım Karabekir
C) Refet Bele
D) Kâzım Özalp
E) Fevzi Çakmak
Cevabı göster
Cevap: E) Fevzi Çakmak
Fevzi Çakmak, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Genelkurmay Başkanı olup Sakarya ve Büyük Taarruz sırasında Erkan-ı Harbiye Reisi sıfatıyla görev yapmış; bu görevi yaklaşık 1921-1944 yılları arasında sürdürmüştür.
Soru 5
Kazım Karabekir'in Büyük Taarruz'un komuta kadrosunda yer almamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Moskova Büyükelçisi olarak görevde bulunması
B) Doğu Cephesi Komutanlığı görevini sürdürmesi
C) Cephe komutanlığından istifa etmiş olması
D) Sakarya Muharebesi'nde ağır yaralanması
E) TBMM'de Meclis Başkanlığı yapması
Cevabı göster
Cevap: B) Doğu Cephesi Komutanlığı görevini sürdürmesi
Kazım Karabekir, Büyük Taarruz sırasında Doğu Cephesi Komutanı olarak görevini sürdürdüğünden bu taarruzun komuta kadrosunda yer almamıştır; doğudaki birliklerin önemli bölümü ise Batı Cephesi'ne aktarılmıştı.
Soru 6
Büyük Taarruz'un ardından İzmir'in düşman işgalinden kurtarıldığı tarih aşağıdakilerden hangisidir?
A) 9 Eylül 1922
B) 30 Ağustos 1922
C) 26 Ağustos 1922
D) 18 Eylül 1922
E) 11 Ekim 1922
Cevabı göster
Cevap: A) 9 Eylül 1922
Büyük Taarruz sonrasında İzmir 9 Eylül 1922'de düşman işgalinden kurtarılmış; Batı Anadolu'nun tamamı ise 18 Eylül 1922'de düşmandan arındırılmıştır.
Soru 7
Büyük Taarruz'a hazırlık sürecine dahil olan uygulamalar arasında aşağıdakilerden hangisi yer ALMAZ?
A) Başkomutanlık yetkisinin süresiz uzatılması
B) Subay kurslarının açılarak askeri eğitimin güçlendirilmesi
C) Cephe gerisinde ikmal ve lojistik hazırlıklarının yapılması
D) İsmet İnönü'nün generalliğe getirilmesi
E) Kuvvetlerin Batı Cephesi'nde yoğunlaştırılması
Cevabı göster
Cevap: D) İsmet İnönü'nün generalliğe getirilmesi
Büyük Taarruz hazırlığında Başkomutanlık yetkisinin süresiz uzatılması ve subay kurslarının açılması yer almıştır. İsmet İnönü'nün generalliğe getirilmesi bu hazırlık sürecinin parçası değildir.
Soru 8
Mustafa Kemal'in 30 Ağustos 1922 zaferinin ardından Türk ordusuna verdiği emir aşağıdakilerden hangisidir?
A) 'Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir, ileri!'
B) 'Karadeniz'e ulaşmak asıl görevinizdir, ileri!'
C) 'Ege kıyılarına varmak sizden beklenen, ileri!'
D) 'Batı sınırımıza ulaşmak hedefimizdir, ileri!'
E) 'İzmir'e girmek en büyük şerefinizdir, ileri!'
Cevabı göster
Cevap: A) 'Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir, ileri!'
Mustafa Kemal, 30 Ağustos 1922 zaferinin ardından Türk ordusuna 'Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir, ileri!' emrini vermiştir.
Soru 9
Büyük Taarruz'da TBMM ordusunun kullandığı silah ve cephanenin bir kısmı hangi devletlerin boşalttığı bölgelerden elde edilmiştir?
A) İngiltere ve Yunanistan
B) Fransa ve İtalya
C) Rusya ve Ermenistan
D) ABD ve Belçika
E) Bulgaristan ve Romanya
Cevabı göster
Cevap: B) Fransa ve İtalya
Fransa (Ankara Antlaşması) ve İtalya, işgal bölgelerini terk ederken bıraktıkları silah ve cephane TBMM kuvvetlerince toplanmış ve Büyük Taarruz'da kullanılmıştır.
Soru 10
Büyük Taarruz'un 26 Ağustos 1922 sabahı başlatıldığı karargâh tepesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Duatepe
B) Metristepe
C) Kocatepe
D) Zafertepe
E) Hamzabey Tepe
Cevabı göster
Cevap: C) Kocatepe
Büyük Taarruz 26 Ağustos 1922 sabahı Afyon'daki Kocatepe'den Mustafa Kemal'in emriyle başlatılmış; hareket Dumlupınar bölgesinde tamamlanmıştır.
Soru 11
Başkomutanlık Meydan Muharebesi'ndeki zaferin hemen ardından Mustafa Kemal'in teklifiyle üstün hizmetleri nedeniyle Mareşallik rütbesi verilen komutan kimdir?
A) İsmet İnönü
B) Ali Fuat Cebesoy
C) Refet Bele
D) Kazım Karabekir
E) Fevzi Çakmak
Cevabı göster
Cevap: E) Fevzi Çakmak
Zaferin hemen ardından 31 Ağustos 1922'de Mustafa Kemal'in teklifiyle Fevzi Çakmak'a üstün hizmetleri nedeniyle Mareşallik rütbesi verilmiştir.
Soru 12
Büyük Taarruz'un aşağıdaki sonuçlarından hangisi YANLIŞTIR?
A) İstanbul Hükümeti'nin diplomatik süreçte belirleyici hale gelmesi
B) Türk tarafının barış görüşmelerine güçlü konumda katılmasının sağlanması
C) İtilaf Devletleri'nin Türk tarafına yaklaşımının değişmesi
D) Savaşın askeri aşamasının sona ermesi
E) Mudanya ve Lozan süreçlerinin başlaması
Cevabı göster
Cevap: A) İstanbul Hükümeti'nin diplomatik süreçte belirleyici hale gelmesi
Büyük Taarruz; İtilaf Devletleri'nin tutumunu değiştirmiş ve Türk tarafının barış görüşmelerine güçlü konumda katılmasını sağlamıştır.
Soru 13
Büyük Taarruz'un ardından Türk ordusunun Boğazlar bölgesine ilerlemesiyle patlak veren ve Lloyd George Hükümeti'nin istifasına yol açan gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
A) Lozan Konferansı'nın erken dağılması
B) İzmir'in işgale uğraması
C) Mudanya Mütarekesi'nin imzalanması
D) Çanakkale Buhranı
E) İngiliz parlamentosunda güvensizlik oyu çıkması
Cevabı göster
Cevap: D) Çanakkale Buhranı
Büyük Taarruz sonrasında Türk ordusu Çanakkale bölgesine yürüyünce Türk-İngiliz gerginliği Çanakkale Buhranı'na dönüşmüş; bu buhranı lehine çeviremeyen Lloyd George Hükümeti istifa etmek zorunda kalmıştır.
Soru 14
7-8 Ağustos 1921'de çıkarılan Tekâlif-i Milliye Emirleri'nin en çok hangi savaşta etkisinin hissedildiği belirtilmektedir?
A) I. İnönü Savaşı
B) II. İnönü Savaşı
C) Sakarya Meydan Muharebesi
D) Büyük Taarruz
E) Mudanya Ateşkesi
Cevabı göster
Cevap: D) Büyük Taarruz
Tekâlif-i Milliye Emirleri (7-8 Ağustos 1921) hem Sakarya hem de Büyük Taarruz'un lojistik ihtiyaçlarını karşılamıştır; ancak emirlerin etkisi en çok yaklaşık bir yıl sonra gerçekleşen Büyük Taarruz'da hissedilmiştir.
Soru 15
I. ve II. İnönü Muharebeleri'ni Batı Cephesi Komutanı sıfatıyla yöneten; Sakarya ve Büyük Taarruz'da ise başkomutanlığın Mustafa Kemal'de olduğu komutan aşağıdakilerden hangisidir?
A) İsmet Paşa
B) Kazım Karabekir
C) Fevzi Çakmak
D) Refet Bele
E) Ali Fuat Cebesoy
Cevabı göster
Cevap: A) İsmet Paşa
I. ve II. İnönü Muharebeleri'ni Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa yönetmiştir; Sakarya ve Büyük Taarruz'da ise komuta, Başkomutan sıfatıyla Mustafa Kemal'de olmuştur.