Haritanın tanımı, temel unsurları ve harita türleri (fiziki, siyasi, tematik) Soruları

KPSS Coğrafya · 47 özgün soru · açıklamalı çözümler

Örnek Sorular

Soru 1

Bir denizci, izlediği boylam çizgisinden hiç ayrılmadan ekvatordan başlayıp aynı yönde ilerledikçe, yanında uzanan komşu boylam çizgisinin kendi rotasına giderek yaklaştığını ve belli bir noktada onunla birleştiğini gözlemliyor. Denizcinin bu birleşme noktasına vardığında bulunduğu yer aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Yeryüzündeki bir kutup noktası
  2. B) Ekvator üzerindeki herhangi bir nokta
  3. C) Başlangıcının tam karşısındaki meridyen
  4. D) Aynı enlemin karşı yarım küredeki eşi
  5. E) İki çizgi arasının en çok açıldığı yer
Cevabı göster

Cevap: A) Yeryüzündeki bir kutup noktası

Boylam çizgileri (meridyenler) kutuplarda birleşir; ekvatorda birbirine en uzak, kutuplara doğru ise giderek yaklaşır.

Soru 2

Yükseltiye bağlı sıcaklık değişiminde, gerçek sıcaklığın yaklaşık 1°C düşmesi için kaç metre yükselmek gerekir?

  1. A) 100 metre
  2. B) 200 metre
  3. C) 300 metre
  4. D) 400 metre
  5. E) 500 metre
Cevabı göster

Cevap: B) 200 metre

Yükseltiye bağlı sıcaklık düşüşünde her 200 metre yükselişte gerçek sıcaklık yaklaşık 1°C azalır.

Soru 3

Paralellerin tanımı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Kuzey ve güney kutuplarından geçerek Dünya'yı boyuna bölen hayali çizgilerdir.
  2. B) Başlangıç meridyenine göre doğu-batı yönünde uzanan ve boylam değerlerini gösteren çizgilerdir.
  3. C) Ekvatora yatay olarak birer derecelik açılarla uzanan hayali çizgilerdir.
  4. D) Yalnızca kuzey yarım kürede yer alan ve iklimleri belirleyen doğrusal çizgilerdir.
  5. E) Boyları ekvatordan kutuplara doğru sürekli artan ve kutuplarda birbirini kesen çizgilerdir.
Cevabı göster

Cevap: C) Ekvatora yatay olarak birer derecelik açılarla uzanan hayali çizgilerdir.

Paraleller, ekvatora yatay (paralel) biçimde, birer derecelik açılarla uzanan hayali çizgilerdir.

Soru 4

Türkiye haritasında enlem ve boylam farkının okunmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A) Enlem farkı doğu-batı uzanımını, boylam farkı kuzey-güney uzanımını gösterir.
  2. B) Enlem ve boylam farkı, bölgenin yükseltisini gösterir.
  3. C) Enlem farkı kuzey-güney, boylam farkı doğu-batı uzanımını gösterir.
  4. D) Boylam farkı, bir bölgenin engebe derecesini gösterir.
  5. E) Enlem farkı, bir bölgenin yüzölçümünü doğrudan verir.
Cevabı göster

Cevap: C) Enlem farkı kuzey-güney, boylam farkı doğu-batı uzanımını gösterir.

Enlem değerleri kuzey-güney, boylam değerleri doğu-batı yönünde değiştiğinden; enlem farkı kuzey-güney uzanımını, boylam farkı doğu-batı uzanımını gösterir.

Soru 5

Türkiye fiziki haritasında koyu kahverengi tonuyla boyanmış alanlar, aşağıdaki yükselti değerlerinden hangisine karşılık gelir?

  1. A) 0-500 metre arası
  2. B) 500-1000 metre arası
  3. C) 1000-1500 metre arası
  4. D) 1500-2000 metre arası
  5. E) 2000 metrenin üzeri
Cevabı göster

Cevap: E) 2000 metrenin üzeri

Türkiye fiziki haritalarında renk tonları yükseltiyi gösterir ve 2000 metrenin üzerindeki yüksek alanlar koyu kahverengi tonuyla gösterilir.

Soru 6

Türkiye'nin güney kesiminde yer alan ve sularını Akdeniz'e boşaltan akarsu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Sakarya
  2. B) Çoruh
  3. C) Susurluk
  4. D) Kızılırmak
  5. E) Asi
Cevabı göster

Cevap: E) Asi

Asi Nehri, Türkiye'nin güney kesiminde yer alır ve sularını Akdeniz'e boşaltır. Sakarya ve Susurluk batıda Marmara'ya, Çoruh kuzeydoğuda Karadeniz'e yönelir; Kızılırmak ise Orta Anadolu üzerinden Karadeniz'e ulaşır.

Soru 7

Türkiye'nin orman örtüsünü gösteren bir bitki örtüsü haritası incelendiğinde, orman alanlarının en yoğun olarak görüldüğü bölge aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Marmara Bölgesi
  2. B) Güneydoğu Anadolu Bölgesi
  3. C) İç Anadolu Bölgesi
  4. D) Karadeniz Bölgesi
  5. E) Ege Bölgesi
Cevabı göster

Cevap: D) Karadeniz Bölgesi

Türkiye'de orman varlığının en yoğun olduğu bölge, yıl boyunca düzenli ve bol yağış alan Karadeniz Bölgesi'dir.

Soru 8

Ekvatora yatay olarak, birer derecelik açılarla uzanan hayali çizgiler aşağıdaki kavramlardan hangisiyle adlandırılır?

  1. A) Meridyenler
  2. B) Enlemler
  3. C) Paraleller
  4. D) Ekvator
  5. E) Boylamlar
Cevabı göster

Cevap: C) Paraleller

Ekvatora koşut (yatay) biçimde, birer derecelik açılarla sıralanan hayali çizgilere paralel denir.

Soru 9

Türkiye'nin deprem risk haritası bir tematik harita türüdür. Bu haritadan doğrudan elde edilebilecek bilgi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) İllerin yıllık nüfus artış hızının bölgelere göre dağılışı
  2. B) Her bölgenin maruz kaldığı yer sarsıntısı tehlikesinin düzeyi
  3. C) Akarsu havzalarının su topladığı alanların sınırları
  4. D) Tarım ürünlerinin bölgelere göre yıllık üretim miktarı
  5. E) Yer altı maden yataklarının çıkarıldığı başlıca sahalar
Cevabı göster

Cevap: B) Her bölgenin maruz kaldığı yer sarsıntısı tehlikesinin düzeyi

Deprem risk haritası, bölgelerin taşıdığı yer sarsıntısı (deprem) tehlikesinin düzeyini, yani yüksek ve düşük tehlike kuşaklarını gösteren tematik bir haritadır.

Soru 10

Türkiye'deki akarsuların harita üzerindeki konumlarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Çoruh, ülkenin kuzeydoğu kesiminde yer alır.
  2. B) Susurluk, ülkenin batısındaki Marmara havzasında yer alır.
  3. C) Kızılırmak, Orta Anadolu'dan geçerek Karadeniz'e ulaşır.
  4. D) Asi, ülkenin kuzeydoğusunda yer alır ve sularını Karadeniz'e boşaltır.
  5. E) Sakarya, ülkenin batı kesiminde yer alan akarsulardandır.
Cevabı göster

Cevap: D) Asi, ülkenin kuzeydoğusunda yer alır ve sularını Karadeniz'e boşaltır.

Asi Nehri ülkenin güneyinde yer alır ve sularını Akdeniz'e boşaltır; bu nedenle 'Asi kuzeydoğuda Karadeniz'e dökülür' ifadesi yanlıştır.

Soru 11

Tematik haritalar ve harita okumayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenemez?

  1. A) Renk-yıl eşleştirmeli bir haritadan illerin yüzölçümü doğrudan hesaplanır.
  2. B) Renk tonları yıl aralıklarına bağlanmış bir haritadan illerin büyükşehir olduğu dönem okunur.
  3. C) Fiziki haritalarda yükselti basamakları renk tonlarıyla gösterilir.
  4. D) Deprem risk haritası, bölgelerin deprem tehlike düzeyini gösterir.
  5. E) Eş yükselti eğrilerinin sıklaşması, arazinin engebeli olduğunu gösterir.
Cevabı göster

Cevap: A) Renk-yıl eşleştirmeli bir haritadan illerin yüzölçümü doğrudan hesaplanır.

Renk-yıl eşleştirmeli harita zamansal kategori (dönem) kodlar; illerin yüzölçümünü doğrudan vermez. Bu nedenle yüzölçümünün doğrudan hesaplandığını söyleyen ifade yanlıştır.

Soru 12

Deprem risk haritasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Bölgelerin taşıdığı deprem tehlikesi düzeyini gösterir.
  2. B) Belirli bir konuyu işlediği için tematik haritalar arasında yer alır.
  3. C) Güvenlik amaçlı göçler yüksek riskli alanlardan düşük riskli alanlara yönelir.
  4. D) Bir bölgenin ortalama yükselti basamaklarını renk tonlarıyla gösterir.
  5. E) Yüksek ve düşük riskli kuşakları birbirinden ayırt etmeye yarar.
Cevabı göster

Cevap: D) Bir bölgenin ortalama yükselti basamaklarını renk tonlarıyla gösterir.

Deprem risk haritası; deprem tehlikesi düzeyini gösteren, yüksek-düşük risk kuşaklarını ayırt eden ve güvenlik göçünün yüksek riskten düşük riske yöneldiği tematik bir haritadır.

Soru 13

Türkiye haritalarındaki bozulma ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?

  1. A) Sinop, Türkiye'de Kuzey Kutbu'na en yakın konumda yer alır.
  2. B) Fiziki haritalarda 2000 metre üzeri alanlar koyu kahverengiyle gösterilir.
  3. C) Meridyenler kutup noktalarında birleşen hayali çizgilerdir.
  4. D) Türkiye haritalarında en az bozulma Sinop çevresinde görülür.
  5. E) Türkiye haritalarında en fazla bozulma Sinop çevresinde görülür.
Cevabı göster

Cevap: D) Türkiye haritalarında en az bozulma Sinop çevresinde görülür.

Sinop, Kuzey Kutbu'na en yakın yer olduğundan çevresinde bozulma en fazladır; bu nedenle bozulmanın en az Sinop çevresinde olduğunu söyleyen ifade yanlıştır.

Soru 14

Bir bitki örtüsü haritasında orman türlerinin dağılımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A) Orman türlerinin dağılımı bölge ve iklimden bağımsız, her yerde aynıdır.
  2. B) En geniş orman alanları kurak iç bölgelerin bozkır sahalarındadır.
  3. C) Orman türlerinin dağılımı bölge ve iklim koşullarına göre değişir.
  4. D) En az ormanlık alanlar nemli kıyı kuşağında yer alır.
  5. E) Orman dağılımı yalnızca deprem risk kuşaklarına göre belirlenir.
Cevabı göster

Cevap: C) Orman türlerinin dağılımı bölge ve iklim koşullarına göre değişir.

Orman türlerinin coğrafi dağılımı bölge ve iklim koşullarına göre değişir; nemli alanlarda orman gürleşir, kurak iç bölgelerde seyrekleşir.

Soru 15

Paralelleri meridyenlerden ayırt etmede, aşağıdaki özelliklerden hangisi yalnızca paralellere özgüdür?

  1. A) Ekvatora koşut biçimde yatay olarak uzanma
  2. B) Kutup noktalarında birleşerek son bulma
  3. C) Dünya'yı boylamasına kesme
  4. D) Başlangıç çizgisinden doğuya ve batıya doğru numaralandırılma
  5. E) Hepsinin birbirine eşit uzunlukta olması
Cevabı göster

Cevap: A) Ekvatora koşut biçimde yatay olarak uzanma

Paralelleri meridyenlerden ayıran temel özellik, ekvatora koşut (yatay) biçimde uzanmalarıdır.

Üye olmadan örnek testi aç → Ücretsiz hesap aç, Coğrafya dahil tüm konulardan solo test çöz

Diğer KPSS Coğrafya konuları