Çevre kirliliği türleri (hava, su, toprak) ve çevre sorunları Soruları
KPSS Coğrafya · 10 özgün soru · açıklamalı çözümler
Örnek Sorular
Soru 1
Türkiye'de çevre koruma kapsamında ele alınan kirlilik türleri ile koruma altındaki tür ve alanlar farklı kategorilerdir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir kirlilik türü olmayıp koruma altındaki bir alan kategorisidir?
A) Millî park
B) Su kirliliği
C) Toprak kirliliği
D) Hava kirliliği
E) Küresel iklim değişimleri
Cevabı göster
Cevap: A) Millî park
Hava kirliliği, su kirliliği ve toprak kirliliği başlıca kirlilik türleridir; küresel iklim değişimleri ise kirlilik türü olmayıp geniş kapsamlı bir çevre sorunudur.
Soru 2
Hızlı sanayileşme ve kentleşmenin yol açtığı gürültü, hava kirliliği ve doğal değerlerin bozulması gibi çevre sorunları, aşağıdaki şehirlerden hangisinde diğerlerine göre daha yoğun yaşanır?
A) Çankırı
B) Gaziantep
C) Gümüşhane
D) Sinop
E) Tunceli
Cevabı göster
Cevap: B) Gaziantep
Gaziantep hızlı sanayileşen ve büyüyen bir şehir olduğundan gürültü, hava kirliliği ve doğal değer bozulması gibi çevre sorunları burada daha yoğun yaşanır.
Soru 3
Türkiye'de kıyısında tek kesintisiz sanayi kuşağının bulunduğu ve bu nedenle kirlilik düzeyi en yüksek olan körfez aşağıdakilerden hangisidir?
A) İskenderun Körfezi
B) Edremit Körfezi
C) İzmit Körfezi
D) Bandırma Körfezi
E) İzmir Körfezi
Cevabı göster
Cevap: C) İzmit Körfezi
İzmit Körfezi, geleneksel coğrafya kaynaklarında Türkiye'nin tek kesintisiz sanayi kuşağının bulunduğu körfez olarak gösterilir; bu yoğun ve kesintisiz endüstriyel baskı nedeniyle kirlilik düzeyi yüksek körfezler…
Soru 4
Türkiye'de sanayi baskısının yoğun olması nedeniyle toprak kirliliğinin en belirgin yaşandığı alanlardan biri aşağıdakilerden hangisidir?
A) Erzurum Ovası
B) Iğdır Ovası
C) Muş Ovası
D) Kocaeli Dilovası
E) Erzincan Ovası
Cevabı göster
Cevap: D) Kocaeli Dilovası
Kocaeli Dilovası, yoğun sanayi tesislerinin bir arada bulunduğu ve sanayi kaynaklı toprak kirliliğinin en belirgin yaşandığı alanlardandır.
Soru 5
Los Angeles tipi hava kirliliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Isınma amaçlı kömür yakılmasından kaynaklanır
B) Yalnızca negatif sıcaklıklarda ortaya çıkar
C) Sanayisizleşmiş kırsal alanlarda yaygın olarak görülür
D) Yoğun sanayi ve trafik kaynaklı olup pozitif sıcaklıklarda oluşur
E) Türkiye'de özellikle iç kesimlerdeki dağlık şehirlerde görülür
Cevabı göster
Cevap: D) Yoğun sanayi ve trafik kaynaklı olup pozitif sıcaklıklarda oluşur
Los Angeles tipi hava kirliliği sanayi ve trafik kaynaklıdır; pozitif sıcaklıklarda oluşur ve İstanbul-İzmit gibi deniz kenarı yoğun trafikli kentlerde görülür. Londra tipinin aksine ısınma kaynaklı değildir.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi toprak kirliliğinin başlıca nedenlerinden biri değildir?
A) Aşırı zirai ilaç ve gübre kullanımı
B) Ovalardan inşaat amaçlı kum alınması
C) Aşırı ve kontrolsüz sulama uygulamaları
D) Katı atıkların toprak yüzeyine bırakılması
E) Orman toprağının rüzgâr erozyonuyla taşınması
Cevabı göster
Cevap: E) Orman toprağının rüzgâr erozyonuyla taşınması
Toprak kirliliğinin başlıca insan kaynaklı nedenleri aşırı zirai ilaç/gübre kullanımı, vahşi sulama, katı atıkların toprağa bırakılması ve ovalardan kum alınmasıdır.
Soru 7
Türkiye'de endüstriyel kaynaklı hava kirliliğinin görece daha yüksek seyreden şehirler arasında aşağıdakilerin hangisi gösterilebilir?
A) Gaziantep ve Kocaeli
B) Ardahan ve Bayburt
C) Muş ve Ağrı
D) Kastamonu ve Sinop
E) Kars ve Artvin
Cevabı göster
Cevap: A) Gaziantep ve Kocaeli
Sanayileşme düzeyi yüksek kent merkezlerinde endüstriyel kaynaklı hava kirliliği daha fazla görülür; Gaziantep ve Kocaeli yoğun sanayi şehirleri olduğundan hava kirliliği bu şehirlerde daha yüksek seyreder.
Soru 8
GAP kapsamında Güneydoğu Anadolu'da uygulanan aşırı ve kontrolsüz sulamanın toprak kirliliği açısından yol açtığı başlıca sorunlar aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A) Aşınma ve taşınma yoluyla oluşan erozyon
B) Toprakta tuzlanma ve kireçlenme
C) Toprağın asitleşmesi ve organik madde kaybı
D) Verimin artmasına bağlı biyolojik kirlilik
E) Toprağın sıkışması ve geçirimsizleşmesi
Cevabı göster
Cevap: B) Toprakta tuzlanma ve kireçlenme
GAP kapsamında Güneydoğu Anadolu'da uygulanan aşırı ve kontrolsüz sulama, toprakta tuzlanma ve kireçlenmeye yol açmaktadır. Bu iki sorun aşırı sulamanın temel toprak bozulma biçimleridir.
Soru 9
Çevresindeki ekonomik faaliyetlerin tarım ve turizm ağırlıklı olması nedeniyle ağır sanayi ve yoğun deniz trafiği baskısı taşımayan, bu yüzden çevre kirliliği görece en düşük düzeyde kalan körfez aşağıdakilerden hangisidir?
A) İskenderun Körfezi
B) İzmir Körfezi
C) Edremit Körfezi
D) Bandırma Körfezi
E) İzmit Körfezi
Cevabı göster
Cevap: C) Edremit Körfezi
Edremit Körfezi çevresindeki ekonomik faaliyetler tarım ve turizm ağırlıklı olduğundan ağır sanayi ve yoğun deniz trafiği baskısı taşımaz; bu nedenle seçenekteki İskenderun, İzmir, Bandırma ve İzmit körfezlerine kıyasla…
Soru 10
Aşağıdaki enerji santrallerinden hangisi hava kirliliğine neden olma bakımından diğerlerinden farklıdır?
A) Soma termik santrali
B) Afşin-Elbistan termik santrali
C) Çayırhan termik santrali
D) Çan termik santrali
E) Keban hidroelektrik santrali
Cevabı göster
Cevap: E) Keban hidroelektrik santrali
Keban bir hidroelektrik santral olup fosil yakıt kullanmadığından hava kirliliğine yol açmaz.