KPSS Vatandaşlık · 19 özgün soru · açıklamalı çözümler
Anayasa değişikliklerinin Cumhurbaşkanı tarafından halkoyuna sunulabilmesi uygulaması, anayasal ilkeler bakımından öncelikle hangi ilkeyle ilişkilendirilir?
Cevap: A) Demokratik devlet ilkesi
Halkoylaması (referandum), halk iradesinin doğrudan yönetime yansıtılması yollarından biridir ve demokratik devlet ilkesiyle doğrudan bağdaşır. Hukuk devleti ise yargısal denetim ve hukukun üstünlüğüyle ilgilidir.
1982 Anayasası'na göre Cumhuriyetin nitelikleri (demokratik, laik, sosyal, hukuk devleti gibi) hangi maddede düzenlenmiştir?
Cevap: B) 2. madde
1982 Anayasası'nın 1. maddesi yalnızca devletin şeklinin Cumhuriyet olduğunu belirtirken, Cumhuriyetin demokratik, laik, sosyal ve hukuk devleti gibi niteliklerini sayan madde 2. maddedir.
1982 Anayasası'nın 5. maddesinde düzenlenen devletin temel amaç ve görevleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaktadır?
Cevap: C) Kişiyi hak ve hürriyetlerini kısıtlayan engellerden arındırmak
Anayasa m.5'e göre devletin görevleri arasında milletin bağımsızlığını ve ülkenin bölünmezliğini korumak, toplumun refah ve mutluluğunu sağlamak ile kişinin temel hak ve hürriyetlerini sosyal hukuk devleti ve adalet…
Siyasal, kültürel ve ekonomik gelişmeyi sağlamaya yönelik devlet planlama faaliyetleri, 1982 Anayasası bağlamında öncelikle hangi ilkenin gereği olarak değerlendirilir?
Cevap: D) Sosyal devlet ilkesi
Sosyal devlet, bireylerin ve toplumun ekonomik ve sosyal refahını geliştirmeyi amaçlar; bu doğrultuda devletin planlama yapması sosyal devlet ilkesinin zorunlu bir yansımasıdır.
1982 Anayasası'nın 2. maddesi kapsamındaki Cumhuriyet nitelikleri arasında yer almayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: A) Halkçı devlet
1982 Anayasası m.2'de Cumhuriyetin nitelikleri; demokratik, laik, sosyal ve hukuk devleti olarak tanımlanmaktadır. 'Halkçı devlet' 1924 Anayasası dönemine ait bir kavramdır ve 1982 metninde yer almaz.
Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi anayasal devlet ilkesi ile ilgili uygulama arasında yanlış bir ilişki kurmaktadır?
Cevap: B) Din-devlet işlerinin ayrılığı — Sosyal devlet ilkesi
Din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılması laik devlet ilkesinin gereğidir; sosyal devlet ilkesiyle ilgili değildir.
1982 Anayasası'na göre aşağıdaki hükümlerden hangisi sosyal devleti gerçekleştirmeye yönelik nitelikte değil, kişinin temel hak ve hürriyetleri kapsamında değerlendirilir?
Cevap: C) Suçta ve cezada kanunilik ilkesi
Eğitim ve öğrenim hakkı, çalışma ve sözleşme hürriyeti ile çocukları koruyucu tedbirler sosyal devletin gerçekleştirilmesine yönelik anayasal hükümlerdir.
1982 Anayasası'na göre milletvekilleri ve Cumhurbaşkanı göreve başlarken içtikleri antta aşağıdakilerden hangisine bağlı kalacaklarına dair söz vermezler?
Cevap: E) Kuvvetler birliği ilkesine
Anayasa'da öngörülen antta demokratik ve laik Cumhuriyet, hukukun üstünlüğü, Atatürk ilke ve inkılapları ile milletin kayıtsız şartsız egemenliğine bağlılık yer alır. 'Kuvvetler birliği ilkesi' antta geçmez.
Türk anayasal tarihinde sosyal devlet, hukuk devleti ve demokratik devlet ilkelerinin ilk kez birlikte düzenlendiği anayasa aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: A) 1961 Anayasası
Sosyal devlet, hukuk devleti ve demokratik devlet kavramları Türk anayasal sistemine 1961 Anayasası ile girmiştir; 1982 Anayasası bu ilkeleri devralmıştır.
1982 Anayasası'nın 4. maddesi uyarınca değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif dahi edilemez maddeler aşağıdakilerin hangisinde eksiksiz ve doğru biçimde verilmiştir?
Cevap: B) 1., 2. ve 3. maddeler
1982 Anayasası m.4'e göre yalnızca ilk üç madde (devlet şekli, Cumhuriyetin nitelikleri ve devletin bütünlüğü/dil/bayrak/marş/başkent) değiştirilemez ve değiştirme teklif bile edilemez.
1982 Anayasası'nın 3. maddesinde yer alan hükme göre aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Cevap: C) Türkiye Devleti ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür
1982 Anayasası m.3'e göre Türkiye Devleti ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür; dili Türkçe, başkenti Ankara, bayrağı beyaz ay yıldızlı al bayrak ve millî marşı İstiklal Marşı'dır.
Türkiye Cumhuriyeti hangi tarihte ilan edilmiştir?
Cevap: E) 29 Ekim 1923
Türkiye Cumhuriyeti, 29 Ekim 1923 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi kararıyla ilan edilmiştir.
1982 Anayasası'nın 2. maddesine göre Türkiye Cumhuriyeti'ni tanımlamak için kullanılan ifadede yer almayan unsur aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: A) Çoğulcu parlamenter sisteme dayalı
Anayasa m.2'nin tam metninde 'çoğulcu parlamenter sisteme dayalı' ifadesine yer verilmez.
1982 Anayasası'na göre siyasi partilerin tüzük, program ve eylemlerinin aykırı olamayacağı ilkeler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Cevap: B) Kuvvetler ayrılığı ilkesi
Anayasa, siyasi partilerin uyması gereken sınırlar arasında devletin bölünmez bütünlüğü, cumhuriyet, insan hakları, eşitlik, hukuk devleti, millî egemenlik ve demokratik-laik devlet ilkelerini sayar.
1982 Anayasası çerçevesinde idarenin malî sorumluluğu ilkesi hangi devlet ilkesinin zorunlu bir gereği olarak kabul edilir?
Cevap: D) Hukuk devleti ilkesi
İdare, eylem ve işlemlerinden doğan zararları tazmin etmekle yükümlüdür; bu yükümlülük devletin hukuka bağlılığının ve hesap verebilirliğinin ifadesi olarak hukuk devleti ilkesine dayanır.